"સમર્પણ ને શરણાગતિમાં ભેદ શો જણાવો?
સમર્પણ સ્વયં નું હોય ને શરણાગતિ બીજાની હોય.
એક એકાકાર ને બીજું દાસત્વ સૂચવે,
એક ઈચ્છાથી ને બીજું જરૂરતથી"
- મૃગતૃષ્ણા
_____________________
૨૪. હૃદયનું સમર્પણ
ગુપ્ત સીડીઓ તેમને એક લાંબા, ભેજવાળા કોરિડોરમાં લઈ ગઈ, જેની દીવાલો પર એ જ પ્રાચીન પ્રતીકો કોતરેલા હતા જે સાહસે પોતાના દ્રશ્યમાં જોયા હતા. અહીં હવા શાંત અને પવિત્ર હતી. બહારની દુનિયાનો કોલાહલ, આરતીનો ઘંટારવ, બધું જ હવે દૂર અને ધીમું સંભળાતું હતું. માત્ર ગંગા નદીના પ્રવાહનો એક ધીમો, ગંભીર ગુંજારવ અનુભવાઈ રહ્યો હતો, જાણે તેઓ નદીના ગર્ભમાં ચાલી રહ્યા હોય.
કોરિડોર એક વિશાળ, ગોળાકાર ગર્ભગૃહમાં ખુલ્યો. જે દ્રશ્ય તેમની સામે હતું, તે કોઈ પણ માનવ કલ્પનાની બહાર હતું. ગર્ભગૃહની છત સ્ફટિકોથી બનેલી હતી, જે ગંગાના પાણીમાંથી ફિલ્ટર થઈને આવતા સૂર્યાસ્તના આછા પ્રકાશને શોષીને સમગ્ર ખંડને એક દિવ્ય, સોનેરી આભાથી ભરી દેતી હતી. ખંડની બરાબર વચ્ચે, કાળા બેસાલ્ટ પથ્થરમાંથી બનેલી એક વેદી હતી, અને તેના પર સર્પ-હૃદયના આકારનું એક ખાલી સ્થાન હતું.
આ 'શાંતિનું ગર્ભગૃહ' હતું. હજારો વર્ષોથી દુનિયાની નજરથી છુપાયેલું, માત્ર શુદ્ધ હૃદયવાળા માટે જ પ્રગટ થતું એક પવિત્ર સ્થળ.
"આપણે પહોંચી ગયા," સંધ્યાના અવાજમાં આદર અને વિસ્મયનો ભાવ હતો.
પણ જેવો સાહસ વેદી તરફ આગળ વધ્યો, ગર્ભગૃહના પ્રવેશદ્વાર પર એક પડછાયો લંબાયો. આ પડછાયો કોઈ માણસનો નહોતો. તે લાંબો, પાતળો અને અસ્થિર હતો, જાણે થીજેલા ધુમાડામાંથી બન્યો હોય.
એ 'છાયા અનુચર' હતો, જેનો સામનો તેઓએ હિમાલયમાં કર્યો હતો. પણ આ વખતે તે એકલો નહોતો. તેની પાછળ, ધીમે ધીમે, ડઝનેક એવી જ પડછાયા જેવી આકૃતિઓ પ્રગટ થઈ. આ 'છાયાના રક્ષકો'ની સેના હતી.
"પણ... કેવી રીતે?" આદિત્ય અવિશ્વાસથી બોલ્યો. "તેઓ તો હિમાલયમાં હતા."
પછી, મુખ્ય અનુચરની પાછળથી એક માનવ આકૃતિ બહાર આવી. તે ડિરેક્ટર હતો. તેના કપડાં ફાટેલા હતા અને ચહેરા પર ઘા હતા, પણ તેની આંખોમાં હાર નહોતી, પણ એક પાગલપન જેવો જુસ્સો હતો. તેણે કોઈક રીતે પથ્થરની જેલ તોડી નાખી હતી.
"તમને શું લાગ્યું?" ડિરેક્ટર કટાક્ષમાં હસ્યો. "કે તમે આટલી સરળતાથી જીતી જશો? મેં કહ્યું હતું ને, DPAS દરેક જગ્યાએ છે. પણ હું એ પણ જાણું છું કે કેટલાક દરવાજા ટેકનોલોજીથી નહીં, પણ અન્ય શક્તિઓથી ખુલે છે."
તેણે 'છાયા અનુચર' તરફ ઈશારો કર્યો. "આપણી દુશ્મની સામાન્ય છે, રોય પરિવાર. સર્પ-હૃદય. મેં તેમને એક પ્રસ્તાવ આપ્યો. જો તેઓ મને સર્પ-હૃદય મેળવવામાં મદદ કરે, તો હું તેમને તેને નિયંત્રિત કરવાની આધુનિક ટેકનોલોજી આપીશ. પ્રાચીન શક્તિ અને આધુનિક વિજ્ઞાનનું મિશ્રણ. અમે સાથે મળીને દુનિયા પર રાજ કરીશું."
આદિત્ય અને સંધ્યા સ્તબ્ધ થઈ ગયા. આ એક અપવિત્ર ગઠબંધન હતું. શુદ્ધતાના રક્ષકો હવે લોભના ગુલામ બની ગયા હતા. 'છાયાના રક્ષકો' પણ ભ્રષ્ટ થઈ ચૂક્યા હતા.
"તમે ક્યારેય સફળ નહીં થાવ," સાહસે દ્રઢતાથી કહ્યું, તેના હાથમાં સર્પ-હૃદય વધુ તેજસ્વી રીતે ધબકવા લાગ્યું.
"ઓહ, પણ હું થઈશ," ડિરેક્ટરે કહ્યું અને તેની પાછળ રહેલા રક્ષકોને હુમલો કરવાનો આદેશ આપ્યો.
પડછાયાની સેના તેમની તરફ ધસી આવી. તે કોઈ શારીરિક હુમલો નહોતો. તે ભય, શંકા અને નિરાશાનો હુમલો હતો. આદિત્યને ફરીથી પોતાની નિષ્ફળતાના દ્રશ્યો દેખાવા લાગ્યા, સંધ્યાને વિનાશની ભવિષ્યવાણીઓ. પણ આ વખતે, તેઓ તૈયાર હતા.
"એક સાથે રહો!" સાહસે બૂમ પાડી. "તેમના ભ્રમમાં ન ફસાશો! આપણો સૌથી મોટો ભય એ જ આપણું સૌથી મોટું હથિયાર છે, જો આપણે તેનો સામનો કરીએ!"
તેમણે એકબીજાના હાથ પકડી લીધા. આદિત્યએ પોતાના ડરને દ્રઢતામાં ફેરવ્યો, સંધ્યાએ પોતાની શંકાને વિશ્વાસમાં. તેમણે એક માનસિક કવચ બનાવ્યું, જે પડછાયાઓના હુમલાને પાછો ફેંકી રહ્યું હતું.
આ જોઈને ડિરેક્ટર ગુસ્સે ભરાયો. "જો તમે મનથી નહીં હારો, તો શરીરથી હારશો!" તેણે પોતાની બંદૂક કાઢી અને સીધું સાહસ પર નિશાન તાક્યું.
પણ જેવી તેણે ગોળી ચલાવી, સાહસે ઇન્સ્ટિંક્ટિવલી સર્પ-હૃદયને આગળ કર્યું. ગોળી સર્પ-હૃદયમાંથી નીકળતા ઊર્જાના કવચ સાથે અથડાઈને હવામાં જ વિલીન થઈ ગઈ.
સાહસને સમજાયું કે સર્પ-હૃદય માત્ર એક શક્તિનો સ્ત્રોત નથી. તે ધારણ કરનારના ઈરાદાઓને વાસ્તવિકતામાં ફેરવે છે. અત્યાર સુધી, તે માત્ર બચાવ કરી રહ્યો હતો. પણ હવે, પોતાના પરિવારને બચાવવા માટે, તેણે હુમલો કરવો પડશે.
તેણે આંખો બંધ કરી અને પોતાની બધી શક્તિ એકઠી કરી. તેણે ક્રોધથી નહીં, પણ પ્રેમથી, પોતાના પરિવારના રક્ષણના શુદ્ધ ઈરાદાથી, સર્પ-હૃદયને આદેશ આપ્યો.
સર્પ-હૃદયમાંથી એક શક્તિશાળી, સોનેરી પ્રકાશનો વિસ્ફોટ થયો. આ પ્રકાશ વિનાશક નહોતો, પણ શુદ્ધિકરણ કરનારો હતો. જેવો એ પ્રકાશ 'છાયાના રક્ષકો'ને સ્પર્શ્યો, તેમના અંધકારમય, પડછાયા જેવા શરીરો પીડાથી કણસવા લાગ્યા. તેમનામાં રહેલો લોભ અને ભ્રષ્ટાચાર બળી રહ્યો હતો. એક પછી એક, તેઓ પ્રકાશમાં ઓગળીને શાંતિ પામવા લાગ્યા. તેઓ મુક્ત થઈ રહ્યા હતા.
ડિરેક્ટર ભયથી પાછળ હટ્યો. તેની બધી યોજનાઓ ધૂળમાં મળી રહી હતી. તે જાણતો હતો કે તે હારી ગયો છે. પણ તે ખાલી હાથે જવા માંગતો નહોતો.
"જો હું તેને મેળવી ન શકું, તો કોઈ નહીં મેળવી શકે!" તે બરાડ્યો અને વેદી તરફ દોડ્યો, તેને નષ્ટ કરવાના ઈરાદાથી.
પણ સાહસે તેના કરતાં વધુ ઝડપી હતો. તેણે સર્પ-હૃદયની શક્તિનો ઉપયોગ કરીને જમીનમાંથી પથ્થરની વેલો ઉગાડી, જેણે ડિરેક્ટરના પગને જકડી લીધા. ડિરેક્ટર જમીન પર પટકાયો.
હવે ગર્ભગૃહમાં શાંતિ હતી. બધા પડછાયા શુદ્ધ થઈ ચૂક્યા હતા. ડિરેક્ટર કેદ હતો.
સાહસ થાકીને ઘૂંટણિયે પડી ગયો. આટલી શક્તિનો ઉપયોગ કરવાથી તે લગભગ નીચોવાઈ ગયો હતો. તેના માતા-પિતા દોડીને તેની પાસે આવ્યા અને તેને ગળે લગાડ્યો.
"તેં કરી બતાવ્યું, બેટા," આદિત્યએ ગર્વથી કહ્યું. "તું ખરેખર તારા ભાગ્યનો વિધાતા છે."
સાહસ વેદી પાસે ગયો. તેણે એક છેલ્લી વાર સર્પ-હૃદય તરફ જોયું. તેને સમજાયું કે આટલી શક્તિ કોઈ એક વ્યક્તિના હાથમાં રહેવી જોખમી છે, ભલે તે વ્યક્તિ ગમે તેટલી શુદ્ધ કેમ ન હોય. તેનો સાચો માલિક તે નથી. તેનું સાચું સ્થાન આ વેદી છે.
એક ઊંડો શ્વાસ લઈને, તેણે ધીમેથી સર્પ-હૃદયને વેદી પરના ખાલી સ્થાન પર મૂકી દીધું.
જેવું સર્પ-હૃદય પોતાના સ્થાને ગોઠવાયું, આખા ગર્ભગૃહમાં એક નવી ઊર્જાનો સંચાર થયો. વેદીમાંથી એક શાંત, સફેદ પ્રકાશ નીકળ્યો અને સમગ્ર ખંડમાં ફેલાઈ ગયો. દીવાલો પરના પ્રતીકો ફરીથી ચમકવા લાગ્યા અને એક અદ્રશ્ય, અતૂટ રક્ષણાત્મક કવચ ગર્ભગૃહની ચારે બાજુ સક્રિય થઈ ગયું. સર્પ-હૃદય હવે સુરક્ષિત હતું, સદીઓ સુધી, દુનિયાના લોભ અને લાલચથી દૂર.
ડિરેક્ટરને બાંધેલી પથ્થરની વેલો આપમેળે ઓગળી ગઈ. પણ હવે તે હુમલો કરી શકે તેમ નહોતો. સર્પ-હૃદયની શુદ્ધ ઊર્જાએ તેના મનમાંથી બધી નકારાત્મકતા અને મહત્વાકાંક્ષાને શોષી લીધી હતી. તે હવે માત્ર એક ખાલી, પસ્તાવાથી ભરેલો માણસ હતો.
જેમ જેમ તેઓ ગર્ભગૃહમાંથી બહાર નીકળ્યા, ગુપ્ત માર્ગ તેમની પાછળ હંમેશ માટે બંધ થઈ ગયો. જ્યારે તેઓ બહાર મણિકર્ણિકા ઘાટ પર આવ્યા, ત્યારે સવાર થઈ રહી હતી. ગંગા નદી પર સૂર્યનું પ્રથમ કિરણ પડી રહ્યું હતું, જાણે એક નવા યુગની શરૂઆત થઈ રહી હોય.
પ્રોફેસર મિશ્રા તેમની રાહ જોઈ રહ્યા હતા. તેઓ સુરક્ષિત હતા. તેમણે એકબીજાને ગળે લગાવ્યા. તેમનો પરિવાર ફરી એકવાર પૂરો થયો હતો.
તેમની પાસે હવે સર્પ-હૃદય નહોતું. તેમની પાસે કોઈ અલૌકિક શક્તિ નહોતી. પણ તેમની પાસે એકબીજાનો સાથ હતો, અને એ અનુભવ હતો જેણે તેમને હંમેશ માટે બદલી નાખ્યા હતા.
સાહસે ગંગાના શાંત પ્રવાહ તરફ જોયું. તે જાણતો હતો કે દુનિયામાં હજુ પણ ઘણા રહસ્યો છે, ઘણા પડકારો છે. પણ હવે તે ડરતો નહોતો. તેણે શીખી લીધું હતું કે સાચી શક્તિ કોઈ વસ્તુમાં નથી, પણ પોતાના ઈરાદાઓ, હિંમત અને પ્રેમમાં છે.
તેણે કોઈ રત્ન કે ખજાનો નહોતો જીત્યો. તેણે પોતાનું ભાગ્ય જીત્યું હતું. અને આ તો માત્ર શરૂઆત હતી. રોય - ધ પ્રિન્સ ઓફ હિઝ ઓવ્ન ફેટ - ની ગાથા હજુ તો લખાઈ રહી હતી.
(ક્રમશઃ)
