"ਮੈਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਉਸ ਰੱਬ ਤੋਂ ਜੋ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਨਾਂ ਮੈਂ 'ਇੱਕ ਗੱਲ' ਹੀ ਕਿਉਂ ਰੱਖਿਆ? ਅਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਦਿਨ ਭਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਪਰ ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ ਸਾਡੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਛੂਹ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਉਸ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ 'ਇੱਕ ਗੱਲ' ਸੁਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਬਦਲ ਲਿਆ ਕਿ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਉਹਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲੱਗੀ। ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਉਹ 'ਇੱਕ ਗੱਲ' ਕਿਹੜੀ ਸੀ? ਤੁਹਾਡਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਨਾ ਲੈਂਦਾ ਹੋਇਆ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਕਹਾਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ 'ਇੱਕ ਗੱਲ' ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਆਸ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਆਵੇਗੀ।"ਕਹਾਣੀ: ਪਹਿਲਾ ਦਿਨ
ਲੇਖਕ: ਉਸਮਾਨ
ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਨਾਂ ਦਾ ਮੁੰਡਾ ਸੀ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਰੀਬ ਸੀ, ਪਰ ਉਹਦਾ ਹੁਨਰ ਅਤੇ ਮਹਾਰਤ ਪਹਿਲੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਸੀ। ਉਹ ਅਕਸਰ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਗਲੀਆਂ-ਮੁਹੱਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਾਂ ਖੇਡਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਬਾਂਦਰ-ਕਿੱਲਾ ਅਤੇ ਗੁੱਲੀ-ਡੰਡਾ ਉਹਦੀਆਂ ਪਸੰਦੀਦਾ ਖੇਡਾਂ ਸਨ।
ਅੱਜ ਦਾ ਦਿਨ ਵੀ ਉਹਦੇ ਲਈ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਵਰਗਾ ਹੀ ਸੀ, ਪਰ ਉਹਨੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਸੀ ਪਤਾ ਕਿ ਅੱਜ ਦੀ ਇੱਕ ਗੱਲ ਉਹਦਾ ਪੂਰਾ ਜੀਵਨ ਹੀ ਬਦਲ ਦੇਵੇਗੀ।
ਰੋਜ਼ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੱਜ ਵੀ ਮੰਮੀ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਚਪੇੜਾਂ ਮਾਰ ਕੇ ਉਠਾਇਆ। ਉੱਠਦਿਆਂ ਹੀ ਰਾਜਾ ਬਿਨਾਂ ਮੂੰਹ ਧੋਤੇ ਚਾਹ ਦੀਆਂ ਚੁਸਕੀਆਂ ਭਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਮਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਪੁੱਤ, ਪਹਿਲਾਂ ਮੂੰਹ ਤਾਂ ਧੋ ਲੈਂਦਾ," ਪਰ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਤਾਂ ਬਿਨਾਂ ਮੂੰਹ ਧੋਤੇ ਚਾਹ ਪੀਣ ਦੀ ਆਦਤ ਪੈ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਫਟਾਫਟ ਚਾਹ ਖ਼ਤਮ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਲੱਗਾ। ਮਾਂ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਮਾਰੀ, "ਓਏ ਰਾਜੇ, ਕਿੱਧਰ ਚੱਲਿਆ?"
ਰਾਜੇ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, "ਮੰਮੀ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਚੱਲਿਆ ਹਾਂ।" ਮਾਂ ਨੇ ਟੋਕਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਚੁੱਪ ਕਰਕੇ ਸਕੂਲ ਜਾ, ਖੇਡਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ..."ਰਾਜਾ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਅਣਸੁਣਿਆ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਹਨੂੰ ਸਕੂਲ ਗਏ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ, ਪਰ ਅੱਜ ਉਹਦਾ ਮਨ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਗੁੱਲੀ-ਡੰਡਾ ਖੇਡਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ।
ਸਭ ਨੇ ਆਪਣੀ-ਆਪਣੀ ਵਾਰੀ ਲਈ। ਜਦੋਂ ਰਾਜੇ ਦੀ ਵਾਰੀ ਆਈ, ਤਾਂ ਉਹਨੇ ਪੂਰੇ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਡੰਡਾ ਘੁਮਾਇਆ। ਗੁੱਲੀ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਉੱਡੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਜਾ ਕੇ ਇੱਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਆਦਮੀ ਦੇ ਲੱਗ ਗਈ। ਬਜ਼ੁਰਗ ਦਰਦ ਨਾਲ ਕਰਾਹ ਉੱਠਿਆ। ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਉਹਦੇ ਦੋਸਤ ਡਰ ਗਏ। ਰਾਜਾ ਭੱਜ ਕੇ ਉਸ ਬਜ਼ੁਰਗ ਕੋਲ ਗਿਆ।
ਉਹ ਬਜ਼ੁਰਗ ਪਿੰਡ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਕੂਲ ਦਾ ਮਾਸਟਰ ਸੀ। ਉਹਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਰਾਜੇ ਵੱਲ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, "ਪੁੱਤ, ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਤਾਂ ਤੇਰਾ ਬਹੁਤ ਪੱਕਾ ਹੈ, ਪਰ ਜੇ ਇਹੀ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸੁਪਨਿਆਂ 'ਤੇ ਲਾਵੇਂ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਬਹੁਤ ਅੱਗੇ ਜਾਵੇਂਗਾ।"
ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਕੁਝ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਇਆ, ਪਰ ਉਸ ਬਜ਼ੁਰਗ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਜਿਹੀ ਚਮਕ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਇੱਕ ਚਮਕਦੀ ਗੱਡੀ ਆ ਕੇ ਰੁਕੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਰਾਜਾ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਿਆ।ਗੱਡੀ ਵਿੱਚੋਂ ਰਾਜੇ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਯਾਰ ਹਰਮਨ ਉਤਰਿਆ। ਰਾਜਾ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਹਦੇ ਗਲ ਲੱਗ ਗਿਆ, ਪਰ ਹਰਮਨ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਪੈਸੇ ਦਾ ਨਸ਼ਾ ਚੜ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਪਰੇ ਧੱਕਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਓਏ ਗਰੀਬਾ, ਤੇਰੀ ਹਿੰਮਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ ਮੈਨੂੰ ਹੱਥ ਲਾਉਣ ਦੀ? ਮੇਰੀ ਸ਼ਰਟ ਤੇਰੀ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਖਰਾਬ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।"
ਰਾਜਾ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਉਹਨੇ ਸੋਚਿਆ ਸੀ ਕਿ ਯਾਰ ਮਿਲਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਹਰਮਨ ਨੇ ਤਾਂ ਉਹਦੀ ਗਰੀਬੀ ਦਾ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹਰਮਨ ਬੋਲਿਆ, "ਤੂੰ ਤਾਂ ਉਹੀ ਗਰੀਬ ਰਹਿ ਗਿਆ, ਪਰ ਮੈਂ ਹੁਣ ਬਹੁਤ ਉੱਚਾ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਤੇਰੀ ਔਕਾਤ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ।"
ਇੰਨਾ ਕਹਿ ਕੇ ਹਰਮਨ ਨੇ ਸਾਰੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਮੂੰਹ 'ਤੇ ਇੱਕ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਚਪੇੜ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ। ਪੂਰੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸੰਨਾਟਾ ਛਾ ਗਿਆ। ਰਾਜੇ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਥਰੂ ਆ ਗਏ, ਪਰ ਉਹ ਅੱਗੋਂ ਕੁਝ ਨਾ ਬੋਲਿਆ। ਉਹ ਚੁੱਪਚਾਪ ਉੱਥੋਂ ਮੁੜ ਪਿਆ।
ਰਾਜਾ ਇੱਕ ਰੂੜੀ ਦੇ ਢੇਰ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਉਹਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਸੀ ਅਤੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਦਰਦ। ਉਹਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਹੁੰ ਖਾਧੀ— "ਅੱਜ ਇਸ ਹਰਮਨ ਨੇ ਮੇਰੀ ਗਰੀਬੀ 'ਤੇ ਹੱਥ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਮੈਂ ਇਹਦਾ ਇਹ ਹੰਕਾਰ ਜ਼ਰੂਰ ਤੋੜਾਂਗਾ। ਮੈਂ ਦਿਖਾਵਾਂਗਾ ਕਿ ਗਰੀਬੀ ਸਿਰਫ਼ ਹਾਲਾਤ ਹੁੰਦੇ ਨੇ, ਕਿਸਮਤ ਨਹੀਂ।
