નવપ્રસ્થમાં સત્તાનો પલટવાર હવે સ્પષ્ટ દેખાવા લાગ્યો હતો. શરૂઆતમાં લોકો તેને માત્ર રાજકીય પ્રતિક્રિયા માનતા હતા, પરંતુ ધીમે ધીમે સમજાતું ગયું કે આ માત્ર જવાબ નહીં, પરંતુ એક ગોઠવાયેલ અભિયાન છે. શહેરમાં ચર્ચાઓ, અફવાઓ અને શંકાઓનો એવો જાળ ફેલાયો કે ઘણા લોકો માટે સત્ય અને અસત્ય વચ્ચેનો ભેદ કરવો મુશ્કેલ બન્યો.
એક સવારે આદિત્ય ઓફિસમાં પહોંચ્યો ત્યારે ઓફિસની બહાર બે પોલીસ જીપ ઊભી હતી. અંદર પ્રવેશતા જ તેને સમજાઈ ગયું કે કંઈક ગંભીર બનવાનું છે. ઓફિસમાં કેટલાક અધિકારીઓ બેઠા હતા અને સમીરા સાથે વાત કરી રહ્યા હતા.
એક અધિકારીએ શાંત અવાજમાં કહ્યું,
“આદિત્ય શાહ, તમને કેટલીક પૂછપરછ માટે અમારા સાથે આવવું પડશે.”
સમીરાએ તરત વિરોધ કર્યો.
“કઈ પૂછપરછ? કોઈ નોટિસ? કોઈ સમન્સ?”
અધિકારીએ કાગળ બતાવ્યો.
“શહેરમાં અશાંતિ ફેલાવવાના આરોપોની તપાસ ચાલી રહી છે.”
આદિત્યે કાગળ જોયો. તેમાં શબ્દો ખૂબ સાવધાનીથી લખાયેલા હતા સીધો આરોપ નહોતો, પરંતુ એટલો સંકેત હતો કે તેને કલાકો સુધી પૂછપરછમાં રાખી શકાય.
તે સમજી ગયો કે આ માત્ર કાનૂની કાર્યવાહી નહોતી. આ એક જાહેર સંદેશ હતો.
જ્યારે તે પોલીસ સાથે બહાર નીકળ્યો, ત્યારે ઓફિસની બહાર ઉભેલા થોડા લોકો મોબાઈલમાં વિડિઓ બનાવતા હતા. થોડા કલાકોમાં જ આ વિડિઓ શહેરમાં વાયરલ થઈ ગયો.
“બ્રેકિંગ ન્યૂઝ: વિવાદિત પત્રકાર આદિત્ય શાહ પોલીસ પૂછપરછમાં.”
આ સમાચાર સાંભળીને નવપ્રસ્થના ઘણા લોકો ચોંકી ગયા. કેટલાક લોકો કહેતા, “કદાચ કંઈક તો હશે, નહિ તો પોલીસ કેમ લઈ જાય?”
અને એ જ સત્તાનો હેતુ હતો સવાલ ઊભો કરવો.
આ દરમિયાન કાવ્યા નાયક પર દબાણ વધુ વધી ગયું.
એક સાંજ તે એક જાહેર ચર્ચામાં ભાગ લેવા જઈ રહી હતી. કાર્યક્રમ એક નાનકડા હોલમાં યોજાયો હતો જ્યાં વિદ્યાર્થીઓ અને કેટલાક સમાજસેવી લોકો ભેગા થયા હતા.
કાવ્યા સ્ટેજ પર ઊભી રહી અને બોલવાનું શરૂ કર્યું.
“સવાલ પૂછવો કોઈ ગુનો નથી. જો કોઈ પણ સમાજમાં સવાલ પૂછવાની જગ્યા બંધ થઈ જાય, તો ત્યાં સત્ય ધીમે ધીમે મરી જાય છે.”
તેના શબ્દો હોલમાં બેઠેલા લોકોને અસર કરી રહ્યા હતા.
પરંતુ બહાર કંઈક બીજું જ થઈ રહ્યું હતું.
અચાનક હોલની બહાર હોબાળો થયો. કેટલાક અજાણ્યા લોકો ત્યાં ભેગા થઈ ગયા અને નારા લગાવવા લાગ્યા. થોડા સમય પછી પથ્થર ફેંકાયા અને હોલના કાચ તૂટી ગયા.
લોકો ગભરાઈ ગયા. કાર્યક્રમ અચાનક બંધ કરવો પડ્યો.
કાવ્યા અને તેના મિત્રો પાછળના દરવાજેથી બહાર નીકળ્યા.
આ ઘટનાની બીજી જ સવાર સમાચાર ચેનલોએ અલગ રીતે રજૂ કરી.
“વિવાદિત કાર્યકર્તા કાવ્યા નાયકના કાર્યક્રમમાં હિંસા.”
ઘણાં લોકોને એવું લાગ્યું કે હિંસા કદાચ કાર્યક્રમના કારણે થઈ.
આ રીતે સત્ય ફરી એકવાર ધૂંધળું બનતું ગયું.
અમન હોસ્પિટલમાંથી બહાર આવ્યો ત્યારે તેને શહેરમાં થયેલા બદલાવ સ્પષ્ટ દેખાયા. રસ્તાઓ, કેફે, બસ સ્ટોપ જ્યાં થોડા અઠવાડિયા પહેલા લોકો ખુલ્લેઆમ ચર્ચા કરતા હતા, ત્યાં હવે શાંતિ હતી.
એક દિવસ તે આદિત્યને મળવા ગયો.
આદિત્ય થોડો થાકેલો લાગતો હતો. પૂછપરછ પછી તેને છોડવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ તેની સામે તપાસ હજુ ચાલુ હતી.
“તેઓ જીતતા જાય છે એવું લાગે છે?” અમને પૂછ્યું.
આદિત્ય થોડો સમય મૌન રહ્યો.
“જીતતા નથી,” તેણે કહ્યું, “પણ તેઓ અમને થકાવવા માંગે છે.”
અમને કહ્યું,
“સત્યની લડાઈમાં ઘણીવાર એવું લાગે છે કે બધું ખોવાઈ રહ્યું છે. પરંતુ કદાચ એ જ સમય હોય છે જ્યારે સૌથી વધારે ધીરજ જોઈએ.”
પરંતુ નવપ્રસ્થમાં પરિસ્થિતિ હજુ વધુ જટિલ બની રહી હતી.
સૂર્યવર્ધન રાઠોડ હવે ફરી જાહેરમાં દેખાવા લાગ્યો હતો. મોટા કાર્યક્રમોમાં તે વિકાસ, સુરક્ષા અને સ્થિરતા વિશે ભાષણ આપતો હતો.
એક સભામાં તેણે કહ્યું,
“અમારું શહેર કેટલાક લોકોના ખોટા પ્રચારથી ડરશે નહીં.”
તેનું ભાષણ ટીવી ચેનલો પર વારંવાર બતાવવામાં આવ્યું.
ઘણા લોકો માટે આ શબ્દો વિશ્વાસજનક લાગતા હતા.
અને એ જ સત્તાનો સૌથી મોટો હથિયાર હતો વાર્તા પર નિયંત્રણ.
એક રાત્રે આદિત્ય, સમીરા, કાવ્યા અને અમન એક નાનકડા રૂમમાં મળ્યા. ટેબલ પર ફાઇલોના ઢગલા હતા.
સમીરાએ ધીમેથી કહ્યું,
“અપણે પાસે હજુ પુરાવા છે. પરંતુ હવે તેમને બહાર લાવવાનો રસ્તો વધારે મુશ્કેલ બન્યો છે.”
કાવ્યાએ ઉમેર્યું,
“અને હવે લોકો પણ ડરવા લાગ્યા છે.”
રૂમમાં થોડો સમય મૌન છવાયું.
પછી અમન બોલ્યો,
“શાયદ હવે લડાઈનો રસ્તો બદલવો પડશે.”
આદિત્યએ પૂછ્યું,
“કઈ રીતે?”
અમને જવાબ આપ્યો,
“સત્યને માત્ર ખુલાસાથી નહીં, પરંતુ લોકોના વિશ્વાસથી જીતવું પડશે.”
આ વાત સાંભળીને બધા વિચારી રહ્યા.
બહાર વરસાદ શરૂ થયો હતો.
નવપ્રસ્થના રસ્તાઓ પર પાણીના નાના નાના પ્રવાહો વહેવા લાગ્યા. શહેર જાણે ફરી એક તોફાનની રાહ જોઈ રહ્યું હતું.
આદિત્ય બારી પાસે ઊભો રહીને વરસાદ જોતા બોલ્યો,
“સત્તાનો પલટવાર શરૂ થઈ ગયો છે. હવે આગળ શું થશે એ આપણા પગલાં પર નિર્ભર છે.”
પરંતુ અંદરથી તે જાણતો હતો કે આગળનો રસ્તો હજુ વધુ કઠિન બનવાનો છે.
કારણ કે હવે સત્તા માત્ર બચવા માટે નહીં, પરંતુ પોતાની શક્તિ સાબિત કરવા માટે પણ લડી રહી હતી.
અને આ લડાઈમાં સત્ય ખરેખર પરેશાન દેખાતું હતું.
પરંતુ એક નાનો પ્રશ્ન હજુ જીવતો હતો
શું આ તોફાન પછી નવપ્રસ્થ ફરી એકવાર સત્ય તરફ વળશે?
કે પછી શહેર ફરી એક લાંબા મૌનમાં ડૂબી જશે?
આ સવાલનો જવાબ હજુ આવવાનો હતો…
અને સત્યકામની લડાઈ હજુ પૂરી થઈ નહોતી.