મહેલના શયનખંડની બારીમાંથી આવતો ઠંડો પવન દીવાને બુઝાવવાની કોશિશ કરી રહ્યો હતો. ફર્શ પર પડેલા લોહીના ટીપાં હજુ તાજા હતા. સૂર્યપ્રતાપે તલવાર ખેંચી અને બારીની બહાર કૂદવાની તૈયારી કરી, પણ ચાણક્યએ તેનો હાથ પકડી લીધો.
"ધીરજ રાખ, સૂર્ય! આ લોહી દુશ્મનનું હોઈ શકે અથવા તો... આ એક છળ હોઈ શકે." ચાણક્યએ નીચે નમીને લોહીને આંગળીથી અડક્યું અને સૂંઘ્યું. "આ અસલી રક્ત નથી, આ તો લાલ રંગનો આલતો અને લોખંડના કાટનું મિશ્રણ છે. ચંદ્રપ્રકાશ અહીં જ ક્યાંક છે."
ચાણક્યની નજર ખંડના એક ખૂણે પડેલા મોટા લાકડાના કબાટ પર ગઈ. તેમણે સંકેત કર્યો અને સૂર્યપ્રતાપે કબાટનો પાછળનો ભાગ હટાવ્યો. ત્યાં એક ગુપ્ત માર્ગ હતો જે સીધો મહેલના જૂના ભોંયરામાં જતો હતો.
ભોંયરાના અંધકારમાં, એક મશાલના આછા અજવાળે ચંદ્રપ્રકાશ ઊભા હતા. તેમની સામે એક સ્ત્રી આકૃતિ હતી, જેણે કાળો બુરખો પહેર્યો હતો.
"તમે મને અહીં કેમ બોલાવ્યો? અને આ રક્તનો ખેલ શા માટે?" ચંદ્રપ્રકાશનો અવાજ ગંભીર હતો.
પેલી સ્ત્રીએ ધીરેથી પોતાનો બુરખો હટાવ્યો. ચંદ્રપ્રકાશના પગ નીચેથી જમીન સરકી ગઈ. "રાજમાતા મૃણાલિની?"
તક્ષશિલાની પૂર્વ મહારાણી અને ચંદ્રપ્રકાશના મોટા કાકી, જેઓ વર્ષોથી મૌન સેવીને મહેલના એક ખૂણે રહેતા હતા, આજે તેમની આંખોમાં નફરતની જ્વાળા હતી.
"હા, ચંદ્રપ્રકાશ. જેને તેં 'માતા' માની હતી, તેના જ હૃદયમાં તક્ષશિલાને ભસ્મ કરવાની આગ છે," મૃણાલિનીનો અવાજ કાઠિયાવાડની ખારી ધરતી જેવો કઠોર હતો. "તારા પિતાએ મારા પતિને અન્યાય કરીને સિંહાસન મેળવ્યું હતું. તે દિવસે મેં નક્કી કર્યું હતું કે આ વંશનો દીવો હું જ બુઝાવીશ."
"પણ કાકી, પ્રજાનો શું વાંક? લોહીની નદીઓ વહેવડાવીને તમને શું મળશે?" ચંદ્રપ્રકાશે સમજાવવાની કોશિશ કરી.
"મને સંતોષ મળશે! કાલે જ્યારે તું અને તારો ભાઈ કુલદેવીના મંદિરમાં હશો, ત્યારે આખા પહાડની સાથે તક્ષશિલાનું અભિમાન પણ જમીનદોસ્ત થઈ જશે. નગરપાલક ઘનશ્યામ અને મગધની સેના તૈયાર છે. તું અત્યારે મારો કેદી છે."
અચાનક, ભોંયરાના દરવાજે જોરદાર પ્રહાર થયો. સૂર્યપ્રતાપ અને ચાણક્ય અંદર ધસી આવ્યા. મૃણાલિનીએ ત્વરિત ગતિએ એક નાની ખંજર ચંદ્રપ્રકાશની ગરદન પર મૂકી દીધી.
"ખસી જાઓ પાછળ! જો એક ડગલું પણ આગળ વધ્યા, તો નવયુવરાજનો આ પહેલો અને છેલ્લો દિવસ હશે," મૃણાલિની ચીસ પાડી ઉઠી.
ચાણક્ય શાંત ઉભા રહ્યા. "રાજમાતા, તમે જે 'સ્ત્રી' હોવાનો ગર્વ કરો છો, તે સ્ત્રી ધર્મ ભૂલી ગયા છો. જે રાજ્યના અન્ને તમને ઉછેર્યા, તેની સાથે જ દગ્ગાખોરી? અને તમે જે વિસ્ફોટકોના જોરે કૂદો છો, તે અત્યારે સૂર્યપ્રતાપના સૈનિકોએ કબજે કરી લીધા છે."
મૃણાલિની હસી. "આચાર્ય, તમે બુદ્ધિશાળી હશો, પણ સ્ત્રીના હૃદયને ઉકેલવામાં કાચા પડ્યા. વિસ્ફોટકો તો માત્ર રમત હતી. અસલી ખતરો તો એ 'પ્રસાદ' માં છે જે કાલે સવારે આખા નગરમાં વહેંચાવાનો છે. તક્ષશિલાની અડધી પ્રજા સૂર્યોદય પહેલાં જ મોતની ઊંઘમાં હશે."
સૂર્યપ્રતાપનો પિત્તો ગયો. "ગદ્દાર સ્ત્રી! તમને અત્યારે જ..."
"ના સૂર્ય!" ચાણક્યએ તેને રોક્યો. "રાજમાતા, તમે એમ માનો છો કે અમે અહીં ખાલી હાથે આવ્યા છીએ? તમારા ખાસ વિશ્વાસુ ઘનશ્યામને મેં ક્યારનોય કેદ કરી લીધો છે. અને રહી વાત પ્રસાદની, તો તક્ષશિલાના રસોડા પર અત્યારે મારા અંગરક્ષકોનો પહેરો છે."
મૃણાલિનીના ચહેરા પરનો આત્મવિશ્વાસ ઓગળવા લાગ્યો. પણ તેણે હાર ન માની. તેણે દિવાલ પર લટકતી એક સાંકળ ખેંચી. ભોંયરાની છત પરથી પથ્થરો પડવા લાગ્યા અને એક નવો ગુપ્ત રસ્તો ખુલ્યો, જેમાંથી તે ચંદ્રપ્રકાશને લઈને અંધકારમાં ગાયબ થઈ ગઈ.
"આચાર્ય! તેઓ ભાઈને લઈ ગયા!" સૂર્યપ્રતાપ બૂમ પાડી ઉઠ્યો.
"ગભરાઈશ નહીં, સૂર્ય. મેં ચંદ્રપ્રકાશના વસ્ત્રો પર એક ખાસ પ્રકારનું સુગંધિત તેલ છાંટ્યું હતું. તક્ષશિલાના શિકારી શ્વાનો તેને શોધી કાઢશે. પણ હવે આપણી પાસે માત્ર છ રાત બાકી છે. સાતમી રાતે થનારો વિસ્ફોટ રોકવા માટે આપણે રાજમાતાના અસલી માસ્ટરમાઇન્ડ સુધી પહોંચવું પડશે," ચાણક્યએ ગંભીરતાથી કહ્યું.
રાત્રિના ચોથા પ્રહરે, તક્ષશિલાના સીમાડે એક ઘોડેસવાર પૂરપાટ ઝડપે જઈ રહ્યો હતો. તેના હાથમાં મૃણાલિનીનો સંદેશો હતો. સંદેશામાં માત્ર એક જ ચિત્ર હતું—'એક ઉગતો સૂર્ય જે અડધો કપાયેલો હતો.'
આ સંકેત હતો બાહ્ય આક્રમણનો. ચાણક્ય સમજી ગયા હતા કે આ લડાઈ હવે માત્ર મહેલની નથી, પણ અખંડ ભારતની સુરક્ષાની છે.
