🎖️ પ્રકરણ ૧૭: પુત્રનો પત્ર અને આત્મીયતાનો સેતુ
સેટેલાઇટ ફોન પર થયેલી એ ટૂંકી પણ ગૌરવશાળી વાતચીત બાદ વિસ્મયે પિતાને વચન આપ્યું હતું કે તે પત્ર લખીને સમગ્ર ઘટના વિગતવાર જણાવશે. બીજી બાજુ, અમદાવાદમાં યશ હવે પોતાની રોજિંદી ઓફિસની કામગીરીમાં ફરી પરોવાઈ ગયો હતો. અગાઉ તેના મનમાં ક્યાંક એવો વિચાર આવતો હતો કે તેનો પુત્ર વિસ્મય કદાચ સરહદની સખ્ત પરિસ્થિતિઓ સામે હારીને થોડા જ દિવસોમાં પાછો આવી જશે, પરંતુ અઠવાડિયા પહેલા થયેલી એ ફોન પરની વાતચીતે યશના વિચારોના વહેણ બદલી નાખ્યા હતા. તેને હવે અહેસાસ થયો કે પોતે જેટલો જિદ્દી હતો, તેનો પુત્ર તેના કરતા પણ વધારે મક્કમ અને ધ્યેયનિષ્ઠ છે. તેણે મનોમન ગર્વ સાથે હસીને વિચાર્યું, "આખરે તેની રગોમાં લોહી તો મારું જ વહે છે ને!"
ધીમે-ધીમે યશે પુત્રની સતત થતી ચિંતા છોડીને પોતાનું સંપૂર્ણ ધ્યાન કંપનીના વિસ્તરણમાં લગાવ્યું. નિધિએ પણ ઘરમાં રહીને સતાવતી એકલતા અને નકારાત્મક વિચારોથી દૂર રહેવા માટે ફરીથી ઓફિસમાં યશનો સાથ આપવાનું શરૂ કર્યું. વિસ્મય લદ્દાખના પહાડોમાં અને યશ-નિધિ પોતાના વ્યવસાયિક સામ્રાજ્યમાં વ્યસ્ત થઈ ગયા. બધું જ ફરી પાછું પૂર્વવત્ થઈ રહ્યું હતું, ત્યાં જ એક બપોરે ઓફિસના જૂના અને વિશ્વાસુ કારકુને આવીને યશને એક ટપાલ આપી.
"સાહેબ, આપના નામથી લદ્દાખથી ટપાલ આવી છે! લાગે છે વિસ્મયભાઈએ જ લખી છે." કારકુનના આ શબ્દો સાંભળતા જ યશ સફળો ઊભો થઈ ગયો. તેની આંખોમાં પુત્રનો પત્ર વાંચવાની અધીરાઈ સ્પષ્ટ દેખાતી હતી. કારકુન યશની આતુરતા જોઈ હસતા હસતા કેબિનનું બારણું બંધ કરતા બોલ્યો, "સાહેબ, તમે નિરાંતે પત્ર વાંચો, હું બહાર જ છું. કોઈ તમને ડિસ્ટર્બ ના કરે તેની હું ખાસ તકેદારી રાખું છું. વંચાઈ જાય એટલે મને પણ તેમના ખબર-અંતર જણાવજો કે ભાઈએ શું લખ્યું છે!"
બારણું બંધ થતા જ યશે ધ્રૂજતા હાથે કવરની કિનારી ફાડી અને અંદરથી વિસ્મયનો પત્ર કાઢી વાંચવામાં તલ્લીન થઈ ગયો:
✉️ પત્રના અંશો: સંઘર્ષ અને વિજયની દાસ્તાન
"પરમ પૂજ્ય પપ્પા,
સાદર ચરણસ્પર્શ. આશા છે કે તમે અને મમ્મી મજામાં હશો. ફોન પર તો મેં ટૂંકમાં વાત કરી હતી, પણ આજે જ્યારે આ પુલ પરથી સેનાની ગાડીઓ પસાર થઈ રહી છે, ત્યારે મને થયું કે તમને વિગતવાર જણાવું કે આ વિજય કેવી રીતે મળ્યો.
પપ્પા, અહીં લદ્દાખમાં ૧૪,૦૦૦ ફૂટની ઊંચાઈએ પરિસ્થિતિ પુસ્તકોમાં વાંચી હોય તેના કરતા ઘણી અલગ અને પડકારજનક છે. જ્યારે મેં સાઈટ પર કામ શરૂ કર્યું ત્યારે બધું યોજના મુજબ ચાલતું હતું, પણ એક રાત્રે અચાનક વાદળ ફાટ્યું. પહાડી નદી જે કાલે શાંત હતી, તે મધ્યરાત્રિએ કાળ બનીને ત્રાટકી. પહાડો પરથી આવતા એ પ્રચંડ પૂરે અમારી દિવસોની મહેનત—જે પાયા (Foundations) મારી ટીમે રાત-દિવસ એક કરીને તૈયાર કર્યા હતા—તેને પળવારમાં નેસ્તનાબૂદ કરી દીધા. કુદરતના આ પ્રકોપ સામે અમારી તમામ કામગીરી અટકી પડી.
સીનિયર ઓફિસર્સ અને અનુભવી એન્જિનિયરો પણ હારી ગયા હતા. નદીનો પ્રવાહ એટલો તેજ હતો કે ફરીથી પાયા નાખવા એટલે મોતને આમંત્રણ આપવા જેવું હતું. પ્રોજેક્ટ પડતો મૂકવાની વાતો ચાલતી હતી, ત્યારે જ મને તમારી એ વાત યાદ આવી કે, 'એન્જિનિયર એ નથી જે માત્ર નકશા મુજબ ચાલે, એન્જિનિયર એ છે જે કુદરત સામે નવો રસ્તો કાઢે.'
મેં નદીના પ્રવાહને જીતવાને બદલે તેને ઓળંગવાનો સાહસિક નિર્ણય લીધો. મેં વરિષ્ઠોને 'કેન્ટીલીવર' (Cantilever) પદ્ધતિનો પ્રસ્તાવ આપ્યો. નદીની વચ્ચે ઉતર્યા વગર, કિનારાના મજબૂત ખડકો પર પુલનું વજન સંતુલિત કરવાનો એ મારો પ્લાન શરૂઆતમાં જોખમી લાગતો હતો, પણ મારી ગણતરી પર મને પૂર્ણ વિશ્વાસ હતો. પપ્પા, મેં જ્યારે પોતે હાજર રહી, જરૂરી માર્ગદર્શન અને નિરીક્ષણ સાથે જવાનો પાસે ગર્ડરો ગોઠવવાનું કામ શરૂ કરાવ્યું, ત્યારે જે દ્રશ્ય સર્જાયું તે અદભૂત હતું. તમે શીખવેલું 'પ્રાયોગિક જ્ઞાન' અને આર્મીની 'શિસ્ત'—આ બંનેના સંગમે અશક્યને શક્ય કરી બતાવ્યું.
જે પુલ બનવાની આશા સૌએ છોડી દીધી હતી, તે નિર્ધારિત સમય કરતાં ૧૦ દિવસ વહેલો પૂરો થયો. આજે જ્યારે સેનાની ટેન્કો આ પુલ પરથી ગર્જના કરતી પસાર થાય છે, ત્યારે મને ગર્વ સાથે લાગે છે કે હું તમારી તાલીમ પર ખરો ઉતર્યો છું. પપ્પા, હું આ પત્રની સાથે તમને આ નવનિર્મિત પુલના કેટલાક ફોટોગ્રાફ્સ પણ મોકલી રહ્યો છું, જે જોઈને ખરેખર તમારું મન નાચી ઉઠશે અને તમને સંતોષ થશે કે તમારો પુત્ર દેશસેવા માટે પૂરેપૂરો સજ્જ છે.
તમારો વિસ્મય"
યશની આંખો પત્ર વાંચતા વાંચતા હર્ષથી ભીની થઈ ગઈ. પત્રની સાથે જોડેલા ફોટોગ્રાફ્સમાં બરફીલા પહાડોની વચ્ચે અડીખમ ઊભેલો એન્જિનિયરિંગનો એ નમૂનો જોઈ યશનું હૃદય ગર્વથી છલકાઈ આવ્યું. તેને આજે સમજાયું કે તેનો પુત્ર હવે માત્ર એક ઓફિસર નથી, પણ રણભૂમિનો ખરો 'વિશ્વકર્મા' બની ગયો છે. તેના ચહેરા પર એક અનોખું તેજ અને સંતોષ છવાઈ ગયા. આ ખુશી માત્ર પોતાની નહોતી, એટલે તેણે તરત જ એ પત્ર અને ફોટા નિધિને બતાવવા માટે નિધિની કેબિન તરફ ઉતાવળા પગલે પ્રયાણ કર્યું.
પરંતુ, શું આ પત્ર વાંચીને નિધિની શું પ્રતિક્રિયા હશે? શું એક પિતા તરીકે યશ માત્ર આ પત્રથી સંતોષ માનશે, કે પછી પુત્રના હાથે બનેલો એ અજાયબ પુલ રૂબરૂ જોવા પોતે લદ્દાખની એ હાડ થીજવતી ઠંડીમાં જવાનો નિર્ણય લેશે? પિતા-પુત્રનું આ મિલન દુર્ગમ સરહદ પર કેવો નવો વળાંક લાવશે?
