अध्याय १०
--------------
हॉर्न
----------
घड्याळातून निघणारा प्रकाश यावेळी वेगळा होता — पांढरा नाही, तर एक जुनासा, पावसाळी सायंकाळचा पिवळसर-राखाडी रंग.
सागरने डोळे उघडले, आणि त्याला जाणवले की तो एका कारच्या ड्रायव्हिंग सीटवर बसला आहे.
पाऊस कोसळत होता. विंडशील्ड वायपर्स वेगाने फिरत होते, पण तरीही समोरचा रस्ता धूसर दिसत होता. रेडिओवर हलकेसे संगीत वाजत होते. आणि शेजारच्या सीटवर — सानवी बसली होती. हसत होती. मागच्या सीटवर, अर्जुन आणि प्रिया — दोघेही लहान, जिवंत, भांडत-खेळत होते.
सागरचा श्वास अडकला.
हे... हा तोच दिवस आहे. तीच वेळ. अपघाताच्या आधीची शेवटची मिनिटं.
पण हे शरीर — हे हात स्टिअरिंग व्हीलवर — हे सागरचे स्वतःचे हात नव्हते. तरीही ते होते. हे सागर-२ चे शरीर होते — आणि सागर आता त्या शरीरात, त्या मनात, एक प्रवासी म्हणून होता. पाहत होते. पण नियंत्रण... नियंत्रण कोणाचे होते?
"बाबा, गाडी हळू चालवा ना!" अर्जुनचा आवाज मागून आला — तोच आवाज, तेच हसू, जे सागरने चार वर्षं फक्त स्वप्नांत ऐकले होते.
सागरचे — किंवा सागर-२ चे — हृदय आनंदाने आणि वेदनेने एकाच वेळी भरून आले.
"सागर," सानवीचा आवाज आला — मऊ, काळजीयुक्त. "तू बरा आहेस ना? तू... तू कुठेतरी हरवल्यासारखा वाटतोयस."
सागर-२ ने — ज्याच्या शरीरात आता सागर-१ चे मन होते — सानवीकडे पाहिले. आणि सागरला जाणवले — सागर-२ चे मन तिथेच होते, जागृत होते, पण काहीतरी विचित्र घडत होते. जणू दोन मनं एकाच डोक्यात होती — आणि सागर-२ चे मन... ते थकलेले होते. खूप थकलेले. जणू ते हजारो वेळा हाच क्षण जगले होते.
"तू कोण आहेस?" एक आतला आवाज — सागर-२ चा आवाज — सागरला विचारत होता, थेट त्याच्या मनात. "तू... तू मीच आहेस ना? पण वेगळा."
"मी सागर-१ आहे," सागरने मनातल्या मनात उत्तर दिले, स्वतःलाच विचित्र वाटत होते की तो स्वतःशीच बोलत आहेत. "मला... मला माहीत आहे आज काय होणार आहे."
सागर-२ चे मन क्षणभर स्तब्ध झाले. मग, एक खोल, अनंत थकवा त्या मनातून सागरपर्यंत पोहोचला.
"मलाही माहीत आहे," सागर-२ म्हणाला. "मला हे... मला हे आधीही माहीत होतं. हजारो वेळा माहीत होतं. आणि प्रत्येक वेळी मी काहीतरी वेगळं करण्याचा प्रयत्न केला. आणि प्रत्येक वेळी... प्रत्येक वेळी काहीतरी चुकलंच."
सागरला आता समजले — सागर-२ हाच तो होता जो वर्षानुवर्षे, या एका क्षणात, अडकलेला होता. प्रत्येक वेळी हाच रस्ता, हाच पाऊस, हेच हसू, आणि शेवटी... तोच अपघात.
"काय झालं प्रत्येक वेळी?" सागरने मनातून विचारले.
सागर-२ ने एक खोल श्वास घेतला — शरीराने, पण मनाने एक आठवण उघडली.
"समोरून एक ट्रक येतो," सागर-२ म्हणाला. "पुढच्या वळणावर. नियंत्रण सुटलेला. आणि मी... पहिल्या वेळी, मी ब्रेक मारला. खूप जोरात. गाडी घसरली. सगळे मेले."
"दुसऱ्या वेळी, मी स्टिअरिंग वळवलं — डावीकडे. गाडी दरीत पडली."
"तिसऱ्या वेळी, मी वेग वाढवला — पुढे जाण्याचा प्रयत्न केला. ट्रक थेट आदळला."
"आणि अशीच... शेकडो वेळा. ब्रेक, स्टिअरिंग, वेग, थांबणं, मागे फिरणं — मी सगळं केलं, सागर. सगळं. आणि प्रत्येक वेळी, कोणत्या ना कोणत्या मार्गाने, तेच घडलं. ती सगळी मेली. आणि मी... मी जगलो. प्रत्येक वेळी, मी जगलो — आणि तेच सगळ्यात वाईट होतं."
सागरच्या डोळ्यांत अश्रू तरळले — सागर-२ च्या शरीरातून, सागर-२ च्याच डोळ्यांतून.
"अर्जुनने मला सांगितलं," सागर मनातून म्हटला. "हॉर्न वाजव. आपण... आपण कधी हॉर्न वाजवला नाही?"
सागर-२ चे मन एका क्षणासाठी थांबले — जणू त्या साध्या शक्यतेचा विचारच त्याला कधी सुचला नव्हता.
"नाही," तो हळूच म्हणाला. "मी कधीच... मी कधीच हॉर्न वाजवला नाही."
समोर, धुक्यातून, वळणावर, दोन दिवे चमकले — एका मोठ्या ट्रकचे, अनियंत्रितपणे रस्त्याच्या मधोमध येत होते.
"सागर!" सानवी ओरडली, समोर पाहत, तिचा आवाज भीतीने भरला.
सागर-२ चे हात स्टिअरिंगवर घट्ट झाले — जुन्या, सरावलेल्या भीतीने. ब्रेककडे जाण्यासाठी तयार.
"थांब," सागर मनातून म्हटला, आता शांतपणे, पण ठामपणे. "यावेळी वेगळं काहीतरी कर. हॉर्न. फक्त हॉर्न."
"पण... पण जर तेही चुकलं तर?" सागर-२ चा आवाज भीतीने थरथरत होता. "मी... मी पुन्हा त्यांना मारणार नाहीये. मी नाही—"
"विश्वास ठेव," सागर म्हणाला. "अर्जुनने सांगितलं. आपल्या मुलाने. त्याने हजारो आयुष्यं ओलांडून हे सांगितलं. विश्वास ठेव त्याच्यावर."
एक क्षण — फक्त एक क्षण, जो सागरला अनंतकाळासारखा वाटला — सागर-२ चे मन झगडत राहिले. वर्षानुवर्षांची भीती, वर्षानुवर्षांचे अपयश, विरुद्ध एक नवीन, अनोळखी आशा.
मग, सागर-२ च्या हाताने — किंवा कदाचित दोघांच्याही एकत्रित हाताने — स्टिअरिंग व्हीलच्या मध्यभागी जोरात दाबले.
हॉर्न वाजला. मोठा, दीर्घ, सतत.
समोरच्या ट्रकच्या ड्रायव्हरने — जो झोपेत किंवा अर्धवट शुद्धीत होता — त्या अचानक आलेल्या मोठ्या आवाजाने दचकून डोळे उघडले. प्रतिक्षिप्त क्रियेने, त्याने स्टिअरिंग उजवीकडे वळवले — ज्या दिशेने तो आधीच वाहत होता, पण आता त्याहून अधिक.
ट्रक रस्त्याच्या कडेला, खाली एका शेतात, घसरत गेला — त्यांच्या गाडीपासून काही फुटांवरून, अगदी थोडक्यात चुकवत.
सागर-२ ने — सहज प्रतिक्षिप्त क्रियेने — ब्रेक हलकेच दाबला. गाडी थरथरत, पण सुरक्षितपणे, रस्त्याच्या कडेला थांबली.
संपूर्ण गाडीत एक धक्कादायक शांतता पसरली. फक्त पावसाचा आवाज, आणि वायपर्सची हालचाल.
"सागर..." सानवीचा आवाज थरथरत होता. "सागर, आपण... आपण ठीक आहोत?"
मागच्या सीटवरून, प्रियाचा रडवेला आवाज आला: "बाबा, ते काय होतं?"
आणि अर्जुन — दहा वर्षांचा अर्जुन, जिवंत, घाबरलेला, पण जिवंत — म्हणाला: "बाबा, तुम्ही आम्हाला वाचवलं!"
सागर-२ च्या — आणि सागर-१ च्या — डोळ्यांतून अश्रू ओघळू लागले. दोन्ही मनं, एकाच वेळी, एकाच भावनेने भरून गेली — आराम, अविश्वास, आणि एक प्रचंड, जबरदस्त कृतज्ञता.
"हो," सागर-२ म्हणाला, आवाज कापत होता, मागे वळून आपल्या मुलांकडे, पत्नीकडे पाहत. "हो, आपण... आपण सगळे ठीक आहोत."
पण त्याच क्षणी, गाडीच्या आतले वातावरण बदलू लागले. खिडक्यांबाहेरचा पाऊस, रस्ता, धुके — सगळे हळूहळू अस्थिर होऊ लागले, जणू एक चित्र विरघळत होते.
"सागर," सागर-२ चा आवाज सागरच्या मनात आला, आता शांत, स्वीकारलेला. "लूप तुटला. मला वाटतं... मला वाटतं माझं काम इथे संपलं."
"म्हणजे काय होणार आता?" सागरने विचारले, घाबरून.
"तू तुझ्या जागी परत जाशील — तुझ्या कालरेषेत, तुझ्या वर्तमानात," सागर-२ म्हणाला. "पण इथे... या कालरेषेत — आता एक नवीन शक्यता निर्माण झाली आहे. इथे, आज, अपघात झाला नाही. सानवी, अर्जुन, प्रिया — ते इथे जगतील. आणि मी..."
"तू?"
एक मऊ, शांत हास्य सागरच्या मनात उमटले.
"मी इथेच राहीन. या आयुष्यात. हे माझं आयुष्य आहे आता, सागर. मी ते जगणार आहे — प्रत्येक क्षण, ज्याचा आनंद घ्यायला मी विसरलो होतो."
गाडीचे दृश्य पूर्णपणे विरघळून गेले. सागरला जाणवले की तो पुन्हा त्या पांढऱ्या, सर्पिल प्रकाशातून प्रवास करत आहेत — पण यावेळी, त्या प्रकाशात, त्याला एक उबदारपणा जाणवत होता. जणू कोणीतरी, कुठेतरी, हसत होते.
प्रकाश ओसरला, आणि सागरने स्वतःला त्याच्या तळघरात उभे असलेले पाहिले.
टाईम मशीन तिथेच होती — पण आता ती शांत होती, निस्तेज, जणू तिने नुकताच एक मोठा प्रवास पूर्ण केला होता. सकाळचा प्रकाश तळघराच्या छोट्या खिडकीतून आत येत होता.
सागर-७ — किंवा आता तो कोण होता, हे सागरला अजून कळले नव्हते — एका कोपऱ्यात बसला होता, डोळे मिटलेला.
"सागर-७?" सागरने हाक मारली.
सागर-७ ने डोळे उघडले. आणि सागरला धक्का बसला — कारण सागर-७ चे शरीर आता... पारदर्शक होऊ लागले होते. हलकेसे, काचेसारखे.
"ते झालं," सागर-७ म्हणाला, हसत — पहिल्यांदाच, खरे, शांत हास्य. "तू केलंस, सागर. तू... आपण... आपण लूप तोडला."
"पण तू..." सागरने घाबरून विचारले. "तुला काय होतंय?"
"मी सागर-७ आहे," सागर-७ म्हणाला, शांतपणे. "सात वर्षांच्या लूपमधला सागर. पण आता, सागर-२ चं आयुष्य बदललं — आणि त्या बदलामुळे, माझं संपूर्ण अस्तित्व... मी कधी अस्तित्वातच आलो नाही, अशा एका शक्यतेकडे जातोय. मी हळूहळू... पुसला जातोय."
"नाही!" सागर पुढे धावला, पण सागर-७ ने हात उंचावला — थांबवण्यासाठी, पण मायेने.
"घाबरू नकोस," सागर-७ म्हणाला, आवाज आता खूपच क्षीण होत होता. "हे वाईट नाहीये, सागर. हे... हे मुक्ती आहे. माझं दुःख, माझा एकटेपणा, माझी सात वर्षं — ते सगळं आता कधीच घडणार नाहीये. आणि त्याऐवजी... तुझ्यासाठी, या कालरेषेत, काहीतरी वेगळं वाट पाहतंय."
"काय?"
सागर-७ चे शेवटचे शब्द हवेत विरत असतानाच ऐकू आले:
"वर जा, सागर. तुझा फोन तपास."
आणि सागर-७ पूर्णपणे नाहीसा झाला— जणू तो कधी अस्तित्वातच नव्हता.
सागर थरथरत्या पायांनी जिन्याकडे गेला. तळघराचा दरवाजा उघडून तो स्वयंपाकघरात आला — जिथे त्याचा फोन, गेल्या चार वर्षांत क्वचितच वापरलेला, टेबलावर पडला होता.
फोनची स्क्रीन उजळलेली होती — अनेक मिस्ड कॉल्स आणि मेसेजेस.
सागरने थरथरत्या हातांनी फोन उचलला.
सगळ्यात वरचा मेसेज — काल रात्रीचा — एका अनोळखी नंबरवरून होता:
"सागर, मी सानवी आहे. कृपया हा मेसेज वाच. मला माहीत आहे हे विचित्र वाटेल — पण मला तुला भेटायचंय. महत्त्वाचं आहे. मी... मी जिवंत आहे, सागर."
सागरचा फोन त्याच्या हातातून गळून पडला.
-----
सानवी जिवंत आहे का?
सगळ काही ठीक झालं का?
------
अध्याय ११ लवकरच....
