સવારના સાડા છ વાગ્યા હતા. 'ગુજરાત મેઈલ' હજુ હમણાં જ નાના એવા સ્ટેશન પર ઉભી રહીને આગળ વધી હતી. ટ્રેનના પૈડાંનો લયબદ્ધ અવાજ ધીરે ધીરે દૂર થઈ રહ્યો હતો અને તેની પાછળ મૂકી જતો હતો એક અજીબ શાંતિ.
પ્લેટફોર્મ પર માત્ર એક જ વ્યક્તિ ઉતરી હતી. ઉંચો કદ, ખભા સુધી ફેલાયેલા મજબૂત બાંધા અને ચહેરા પર એક તેજ - તેને જોતા જ ખબર પડી જતી કે તે કોઈ મોટા શહેરનો શિક્ષિત અને પ્રભાવશાળી યુવાન છે. તેણે પોતાનો લેધરનો બેગ નીચે મૂક્યો અને આસપાસ જોયું.
ચારેબાજુ લીલાછમ ખેતરો અને વહેલી સવારની એ ગુલાબી ઠંડી. તેણે એક ઊંડો શ્વાસ લીધો. શહેરના ધુમાડા અને ટ્રાફિકના અવાજ વચ્ચે કદાચ તે આ જ શુદ્ધતા શોધવા અહીં આવ્યો હતો. પક્ષીઓના કલરવ વચ્ચે વહેલી સવારની એ ઠંડી હવા તેના ચહેરાને સ્પર્શીને પસાર થઈ ગઈ. તેણે પોતાની ઘડિયાળમાં સમય જોયો અને હળવું સ્મિત કર્યું.
હજુ તો તે પ્રકૃતિના આ મનોહર દ્રશ્યમાં ખોવાયેલો જ હતો, ત્યાં પાછળથી એક ખરબચડો પણ નમ્ર અવાજ સંભળાયો:
"તમે જ ડૉક્ટર અવિનાશ છોને?" પેલા વડીલના પ્રશ્ન સામે અવિનાશે કોઈ પણ જાતના દેખાડા વગર, એક અત્યંત સરળ અને આત્મીય સ્મિત આપ્યું. તેણે પોતાનો સામાન સરખો કર્યો અને શાંત અવાજે કહ્યું:
"હા, હું જ અવિનાશ. પણ અત્યારે અહીં માત્ર એક મુસાફર છું. કેમ છો તમે? મજામાં ને?"
તે માણસ અવિનાશના આટલા સાદા અને મીઠા સવાલથી ઘડીભર માટે સ્તબ્ધ થઈ ગયો. તેણે ગામડામાં ઘણા સાહેબો આવતા જોયા હતા—જેમનામાં જ્ઞાન કરતા અહંકાર વધુ હોય. પણ આટલો મોટો ડોક્ટર, જેની ચાલમાં રુઆબ હતો અને ચહેરા પર તેજ, તે સામે ચાલીને એક સામાન્ય માણસને પૂછી રહ્યો હતો કે "તમે કેમ છો?"
એ માણસ મનોમન વિચારવા લાગ્યો, “અરેરે! આવડો મોટો ભણેલો-ગણેલો ડૉક્ટર... અને આટલી બધી સહજતા? શહેરથી આટલે દૂર અહીં ધૂળિયા રસ્તે ઉતરીને પહેલો સવાલ એ નથી પૂછ્યો કે 'ગાડી ક્યાં છે?' પણ મને પૂછ્યું કે 'તમે કેમ છો?' આવા માણસો તો હવે ક્યાં જોવા મળે છે!”
તેની આંખોમાં આદરના ભાવ ઉભરી આવ્યા. તેણે નમીને અવિનાશના હાથમાંથી બેગ લેવાનો પ્રયત્ન કરતા કહ્યું, "સાહેબ, તમે પૂછ્યું એટલે હવે તો મજામાં જ હોઈએ ને! આવો, ગાડી બહાર જ ઉભી છે. આખું ગામ તમારી જ રાહ જુએ છે."
સ્ટેશનની બહાર ધૂળ ઉડાડતી એક જૂની જીપ ઉભી હતી. અવિનાશ પોતાનો સામાન પાછળ મૂકીને આગળની સીટ પર ગોઠવાયો. જેવી ગાડી ચાલુ થઈ કે તરત જ રસ્તાના ખાડાઓએ પોતાનું કામ શરૂ કરી દીધું. ગાડી કૂદવા લાગી અને અવિનાશ માંડ માંડ સીટ પર ટકી રહ્યો.
અવિનાશે વિન્ડોની ઉપરનો હેન્ડલ પકડતા પેલા માણસને પૂછ્યું, "ભાઈ, હજુ કેટલી વાર લાગશે આપણને પહોંચતા?"
પેલા માણસે સ્ટિયરિંગ પર પકડ મજબૂત કરતા અને ખાડો બચાવતા જવાબ આપ્યો, "સાહેબ, આમ તો રસ્તો ટૂંકો છે, પણ આ રસ્તાની હાલત જરા 'ખસ્તા' છે, એટલે ૩૦ થી ૪૦ મિનિટ જેવું તો લાગી જ જશે."
અવિનાશ ગાડીના ઉછળવાની સાથે પોતે પણ ઉછળ્યો અને હસતા હસતા બોલ્યો, "હા, એ તો દેખાય જ છે! મને તો લાગે છે કે ગામ પહોંચીને પેશન્ટને જોતા પહેલા મારે મારી કમરનો જ ઉપચાર (treatment) કરવો પડશે!"
થોડી ક્ષણ રોકાઈને તેણે પેલા માણસ સામે જોયું અને આંખ મિચકારતા ઉમેર્યું, "અરે ભાઈ, ગભરાશો નહીં... જસ્ટ જોકિંગ! આટલી સુંદર હવા માણવા માટે આટલા ઝટકા તો સહન કરવા જ પડે ને!"
પેલો માણસ પણ અવિનાશની આ વાત સાંભળીને ખડખડાટ હસી પડ્યો. તેને સમજાઈ ગયું કે આ ડૉક્ટર સાહેબ ગંભીર સ્વભાવના નથી, પણ દિલના ખૂબ ચોખ્ખા અને મળતાવડા છે.
થોડી જ વારમાં જીપ એક ઘટાદાર લીમડાના ઝાડ નીચે આવીને ઉભી રહી. સામે એક જૂની શૈલીનું પણ ખૂબ જ સુંદર અને વિશાળ મકાન હતું. નળિયાવાળું છાપરું, મોટો ઓટલો અને આસપાસ ફૂલોના છોડ – એ ઘર કોઈ મહેલ જેવું લાગતું હતું.
અવિનાશ ગાડીમાંથી ઉતર્યો અને ઘરની ભવ્યતા જોઈને આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયો. તેણે હસીને કહ્યું, "અરે ભાઈ, આ ઘર તો જોવો! આ તો કેટલું સુંદર અને મોટું છે. પણ હું અહીં એકલો રહીને આટલા મોટા ઘરનું શું કરીશ? મારે કઈ આખા ગામને અહીં રહેવા નથી બોલાવવાનું!"
પેલો માણસ થોડું મલકાઈને બોલવા ગયો, "અરે સાહેબ, તમે પણ શું... આ તો તમારા જેવા મોટા ડૉક્ટર માટે..."
હજુ તો એ પોતાનું વાક્ય પૂરું કરે તે પહેલાં જ અવિનાશ એની નજીક આવ્યો અને ખભા પર હાથ મૂકીને તેને અટકાવતા બોલ્યો, "જુઓ ભાઈ, પહેલી વાત તો એ કે મને વારંવાર 'સાહેબ-સાહેબ' ન કહો. તમે ઉંમરમાં મારાથી ઘણા મોટા છો અને વડીલ સમાન છો. હવેથી મને મારા નામથી જ બોલાવજો."
પેલો માણસ થોડો સંકોચ અનુભવતા બોલ્યો, "ભલે, જેવી તમારી ઈચ્છા... ડૉક્ટર અવિનાશ."
અવિનાશે ફરીથી નમ્રતાથી ટોકતા કહ્યું, "ના, 'ડૉક્ટર' પણ નહીં... માત્ર અવિનાશ. ઓકે? ગોટ ઈટ (સમજાઈ ગયું)?"
એ માણસની આંખોમાં એક અનોખી ચમક આવી ગઈ. જે ડૉક્ટરની આખું ગામ આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યું હતું, તે આટલો મોટો માણસ પોતાને 'અવિનાશ' કહેવાની છૂટ આપી રહ્યો હતો! તેની ખુશીનો કોઈ પાર ન રહ્યો. એક નાનકડા સ્મિત સાથે તેણે માથું હલાવ્યું, જાણે તેને વર્ષો જૂનો કોઈ મિત્ર મળી ગયો હોય.
ડૉ. અવિનાશનો મિત્ર તેમને આખું ઘર બતાવી રહ્યો હતો. ઘરની નાની-નાની વિગતો આપતા તેણે કહ્યું, "જો અવિનાશ, ક્યારેક લાઈટ જાય તો મેઈન મીટર બોક્સ અહીં છે. અને આ બેડરૂમ જો, આરામ કરવા માટે આનાથી શ્રેષ્ઠ જગ્યા બીજી કોઈ નથી."
બંને વાતો કરતાં કરતાં ઘરની અગાશી પર પહોંચ્યા. અગાશી પરથી આજુબાજુનો નજારો જોઈ રહેલા ડૉ. અવિનાશની નજર થોડે દૂર આવેલા એક ઘટાદાર વૃક્ષ અને તેની આસપાસની વેરાન જગ્યા પર પડી. કંઈક વિચિત્ર લાગતા તેમણે પૂછ્યું, "પેલા ઝાડ પાસેની પેલી જગ્યા કઈ છે? ત્યાં આટલું બધું અંધારું અને ભયાનક શાંતિ કેમ છે?"
આ સાંભળતા જ તેના મિત્રના ચહેરાનો રંગ ઊડી ગયો. તે ફિક્કો પડી ગયો અને તેના હાથ ધ્રૂજવા લાગ્યા. ડરના માર્યા તેણે ડૉ. અવિનાશનો હાથ પકડી લીધો અને કરગરતા અવાજે કહ્યું:
"અવિનાશ, જો તું મને તારો સાચો મિત્ર માનતો હોય, તો તને મારા સોગંદ છે... એ જગ્યા વિશે મને કશું જ ન પૂછતો અને ત્યાં જવાનો વિચાર પણ મનમાં ન લાવતો! પ્લીઝ, મને વચન આપ કે તું એ તરફ ક્યારેય નહીં જાય. હું એના વિશે કઈ પણ જાણવા નથી માંગતો, બસ મને વચન આપ!"
એક ડૉક્ટર હોવાને નાતે અવિનાશ તરત સમજી ગયા કે તેમનો મિત્ર કોઈ ગંભીર માનસિક આઘાત અથવા અજાણ્યા ભય (phobia) નીચે છે. તેમણે તેના ચહેરાના હાવભાવ અને શરીરની ધ્રુજારી નોંધી. મિત્રને શાંત પાડતા તેમણે ધીમેથી કહ્યું:
"શાંત થઈ જા... જેવી તારી ઈચ્છા. હું તને વચન આપું છું કે હું ત્યાં ક્યારેય નહીં જાઉં. હવે તો ખુશ ને?"
ડૉ. અવિનાશ હજુ પેલા ઘરના રહસ્ય વિશે વિચારી જ રહ્યા હતા, ત્યાં જ તેમણે પૂછ્યું, "આ ગામના લોકો સાથે પહેલાના ડૉક્ટરના સંબંધો કેવા હતા? અને અહીં મુખ્યત્વે કેવી બીમારીઓ કે ફરિયાદો આવે છે?"
તેના મિત્ર મોહનલાલ કંઈ જવાબ આપે તે પહેલાં જ, બહાર રસ્તા પર ધૂળ ઉડાડતી એક જીપ આવીને ઊભી રહી. તેમાંથી ત્રણ-ચાર હટ્ટાકટ્ટા માણસો ઉતર્યા. મોઢામાં તમાકુ, હાથમાં સિગરેટ અને શર્ટના ઉપરના બે બટન ખુલ્લા – તેમનો દેખાવ કોઈ ગુંડા જેવો હતો.
તેમાંથી એક માણસ આગળ આવ્યો અને ડૉ. અવિનાશને કહ્યું, "અભિનંદન ડૉક્ટર સાહેબ! નવા આયા લાગો છો." અવિનાશે કોઈ પ્રતિક્રિયા આપી નહીં, એટલે તેણે હસીને હાથ લંબાવ્યો, "હેલો ડૉક્ટર, હું વિજેન્દ્ર... ડૉક્ટર વિજેન્દ્ર!"
અવિનાશ ચોંકી ગયા, "ડૉક્ટર? મને તો કહેવામાં આવ્યું હતું કે આ ગામમાં મારા સિવાય બીજું કોઈ ડૉક્ટર નથી."
વિજેન્દ્ર ખડખડાટ હસ્યો, "ગામ માટે તો તમે જ એક ડૉક્ટર છો સાહેબ, પણ વર્ષોથી આ લોકોની સમસ્યાઓ તો હું જ ઉકેલું છું."
મોહનલાલે તરત વચ્ચે પડીને કહ્યું, "અવિનાશ, આ કોઈ ડૉક્ટર નથી. આ તો બસ થોડું-ઘણું શીખીને દવાઓ આપે છે, એ પણ મેડિસિન નહીં પણ પેલી મોટી-મોટી પોટલીઓ બાંધીને ખવડાવે છે."
વિજેન્દ્રની આંખો લાલ થઈ, "વાહ મોહનલાલ! નવા ડૉક્ટર શું આવ્યા, મને ભૂલી ગયા?"
ડૉ. અવિનાશનો પારો હવે છટક્યો. તેમણે ગંભીર અવાજે કહ્યું, "જુઓ વિજેન્દ્ર, તમે ડિગ્રી વગર આ બધું કેવી રીતે કરો છો એ મને ખબર નથી, પણ તમે અત્યારે મારા ઘરે છો અને મારા મિત્ર સાથે ઊંચા અવાજે વાત કરશો તો મને જરાય નહીં ગમે. તમારા ગુંડાઓથી મને ડરાવવાની કોશિશ ન કરતા, નહિતર જેલમાંથી કોઈ બહાર નહીં કાઢી શકે. મને ખબર છે કે દરેક ગામમાં તમારા જેવા હોશિયાર લોકો હોય છે, હું તમારી આવડતનું સન્માન કરું છું, પણ કાયદાનું નહીં. મારી એક ફોન કોલ પર તમને ઘરેથી ઉપાડી લેવામાં આવશે, મને મજબૂર ન કરો."
વિજેન્દ્રના તેવર નરમ પડ્યા. તેને સમજાયું કે આ ડૉક્ટર બીજા ડૉક્ટરો જેવો ડરપોક નથી. અવિનાશે વાત વાળી લેતા કહ્યું, "મને ખબર છે અહીં ડૉક્ટરોની અછત છે અને તમે લોકોની મદદ કરો છો. જો આપણે સાથે મળીને કામ કરીએ તો ગામનું ભલું થશે."
વિજેન્દ્ર આ સાંભળીને અચંબામાં પડી ગયો. તે કઈ બોલે તે પહેલાં જ બીજી ત્રણ-ચાર જીપો આવી. ગામના સરપંચ શમશેર સિંહ ચૌહાણ પોતાના માણસો સાથે ઉતર્યા.
સરપંચે વિજેન્દ્રને જોઈને ત્રાડ પાડી, "વિજેન્દ્ર! તારી હિંમત કેમ થઈ ડૉક્ટર સાહેબના ઘરે આવવાની? તું આ ગામને હેરાન કરવાનું બંધ નહીં કરે?" સરપંચે તેના માણસોને આદેશ આપ્યો, "આને પાઠ ભણાવો, આની હિંમત કેમ થઈ અહીં આવવાની!"
જેવા ગુંડાઓ વિજેન્દ્ર પર તૂટી પડવા ગયા, ડૉ. અવિનાશ વચ્ચે પડ્યા.
"થોભો સરપંચજી! મહેરબાની કરીને આવું ન કરો," અવિનાશે શાંતિથી કહ્યું, "વિજેન્દ્ર તો અહીં મને ફક્ત મળવા આવ્યા હતા."
સરપંચ નરમ પડ્યા, "તમે બહુ ભલા છો ડૉક્ટર સાહેબ, તમે આને નથી ઓળખતા."
અવિનાશે વિનંતી કરી, "જવા દો ને સરપંચજી, હું તમને વિનંતી કરું છું."
સરપંચે હાથ જોડીને કહ્યું, "ના સાહેબ, તમારે વિનંતી ન કરવાની હોય, તમે તો બસ ઓર્ડર કરો. તમારા કહેવાથી આજે આને જીવતો છોડું છું."
સરપંચ શમશેર સિંહ ડૉ. અવિનાશને પૂરા માન-સન્માન સાથે પોતાના આલીશાન બંગલે લઈ ગયા. ઘરની ભવ્યતા અને નોકર-ચાકરોની ભીડ જોઈને લાગતું હતું કે સરપંચનું આખા ગામ પર એકચક્રી શાસન છે. રાત્રે ભોજન પત્યા પછી, જ્યારે ડૉ. અવિનાશે ઊભા થઈને કહ્યું, "સરપંચ સાહેબ, હવે ઘણો સમય થઈ ગયો છે, હું હવે મારા ઘરે જાઉં."
અવિનાશના આ શબ્દો સાંભળતા જ રૂમમાં અચાનક સન્નાટો છવાઈ ગયો. સરપંચે તરત જ પોતાની કાંડા ઘડિયાળમાં જોયું. તેમના ચહેરા પર ચિંતાની લકીરો ઉભરી આવી. ડૉ. અવિનાશે જોયું કે જે 6 થી 7 ફૂટના કદાવર પહેલવાનો અને ગુંડાઓ અત્યાર સુધી આખી દુનિયાથી બેફિકર લાગતા હતા, તેમના ચહેરા પર પણ અત્યારે ફાટ-ફાટ ડર દેખાઈ રહ્યો હતો.
તેમની આંખોમાં છવાયેલો આ ખૌફ જોઈને ડૉ. અવિનાશને નવાઈ લાગી. તેમણે ગંભીર અવાજે પૂછ્યું:
"સરપંચ સાહેબ, આટલી બધી ચિંતા કેમ? આ બધા પહેલવાનો કોનાથી ડરી રહ્યા છે? કદાચ... મને લાગે છે કે હું જાણી ગયો છું. તમે બધા પણ પેલી રહસ્યમય જગ્યા અને પેલા ઘટાદાર વૃક્ષથી ડરો છો ને, જે મારા ઘરની બિલકુલ નજીક છે?"
ડૉક્ટરના મોઢેથી એ જગ્યાનો ઉલ્લેખ સાંભળતા જ સરપંચના હાથમાંથી પાણીનો ગ્લાસ છૂટતા-છૂટતા રહી ગયો. આખા રૂમમાં જાણે ઠંડી લહેર દોડી ગઈ.
સરપંચ શમશેર સિંહે ચિંતાતુર અવાજે ડૉ. અવિનાશનો હાથ પકડ્યો અને કહ્યું, "ડૉક્ટર સાહેબ, મારી વાત માનો, તમે એ ઘરમાં ન રહો. મારી પાસે બીજા ઘણા બંગલા છે, તમે ગમે ત્યાં રહો, હું તમારી બધી વ્યવસ્થા કરી આપીશ."
અવિનાશે શાંતિથી જવાબ આપ્યો, "આભાર સરપંચજી, પણ સરકારે મારા રહેવા માટે એ જ ઘર નક્કી કર્યું છે અને તેનું એડવાન્સ ભાડું પણ અપાઈ ગયું છે."
સરપંચ અકળાયા, "ભાડાની વાત છોડો સાહેબ! હું તમારી પાસે એક રૂપિયો પણ નહીં લઉં, બસ તમે ત્યાંથી નીકળી જાવ."
અવિનાશ હસ્યા, "તમારી ચિંતા બદલ આભાર, પણ જો હું પોતે ડૉક્ટર થઈને આવી વાતોમાં માનીશ, તો આપણે આ ગામના લોકોને શિક્ષિત કેવી રીતે કરીશું? અંધશ્રદ્ધા તો જ દૂર થશે જો હું પોતે ઉદાહરણ બનીશ."
સરપંચની આંખોમાં ગંભીરતા ઉતરી આવી, તેમણે ધીમા પણ મક્કમ અવાજે કહ્યું:
"ડૉક્ટર સાહેબ, વિજ્ઞાનની પેલે પાર પણ એક બીજી દુનિયા છે જેનાથી તમે અજાણ છો. એ દુનિયા આપણી સાથે જ ચાલે છે, પણ એમાં રહેનારા માણસો નથી. તમારા ન માનવાથી સત્ય બદલાઈ નથી જતું. હું પોતે પણ ભણેલો-ગણેલો છું એટલે જ પેલા ઢોંગી વિજેન્દ્રને દૂર કરવા તમને અહીં બોલાવ્યા છે. પણ પેલા ઘર પાસે જે છે, એની તમે કલ્પના પણ નહીં કરી શકો. એ એક કાળી દુનિયાનો દરવાજો છે... ત્યાં જતાં તો કદાચ ભગવાન પણ ડરતા હશે!"
આ સાંભળીને ડૉ. અવિનાશ જોર-જોરથી હસવા લાગ્યા. સરપંચ તેમને અચરજથી જોઈ રહ્યા.
હસવાનું રોકીને અવિનાશે કહ્યું, "સરપંચજી, હું એક ડૉક્ટર જરૂર છું, પણ મને ખબર છે કે પરમાત્માથી ઉપર કોઈ નથી. શિવ જ સત્ય છે અને સત્ય જ શિવ છે. હું તમારી વિનંતી માની લેવાનો હતો, પણ તમે જે આ 'કાળી દુનિયા' નું ડરામણું વર્ણન કર્યું ને, એ સાંભળીને હવે મેં ત્યાં જ રહેવાનું નક્કી કર્યું છે."
તેમણે ઊભા થઈને બહાર જતાં-જતાં છેલ્લે એટલું જ કહ્યું: "ચિંતા ન કરો સરપંચ સાહેબ. જે માણસના ગળામાં નહીં પણ દિલમાં શિવ વસતો હોય ને, તેને કોઈ કાળી દુનિયા કે અંધકારનો ડર નથી લાગતો. તમે તમારું કામ સંભાળો, હું મારું સંભાળીશ."
આટલું કહીને ડૉ. અવિનાશ અંધારી રાતે પોતાના ઘર તરફ ચાલી નીકળ્યા.
રાતના એટલા માનસિક ડ્રામા પછી ડૉ. અવિનાશ ઘરે પહોંચીને તરત જ ઊંઘી ગયા. સવાર પડી ત્યારે ગામડાની તાજી હવા અને પક્ષીઓના કલરવે તેમનો બધો થાક ઉતારી દીધો. અવિનાશને ગામડાની આ સવાર ખૂબ જ ગમી ગઈ. તેઓ ફ્રેશ થઈને મોર્નિંગ વોક માટે નીકળ્યા.
રસ્તામાં વિજેન્દ્ર તેની જીપ સાથે સામે મળ્યો. બંનેની નજર એક થઈ, પણ કોઈ કંઈ બોલ્યું નહીં. વિજેન્દ્રના ચહેરા પર હજુ પણ ગઈકાલની ઘટનાની ગંભીરતા હતી, જ્યારે અવિનાશના ચહેરા પર એક અજીબ શાંતિ.
ચાલતા ચાલતા અવિનાશ અજાણતા જ પેલા 'હન્ટેડ પ્લેસ' (રહસ્યમય જગ્યા) પાસે આવી પહોંચ્યા. દિવસના અજવાળામાં પણ એ ઘટાદાર વૃક્ષ અને તેની આસપાસની જમીન કંઈક અલગ જ ભાસતી હતી. અવિનાશના મનમાં એક જિજ્ઞાસા જાગી:
"શું આ એ જ જગ્યા છે જેનાથી આખું ગામ અને ખુદ સરપંચ પણ ફફડે છે? જ્યાં ભગવાન પણ આવતા ડરે છે ત્યાં એવું તે શું હશે? કેમ નહી, આજે આનો ભેદ ઉકેલી જ નાખું!"
જેવા અવિનાશ એ જગ્યા તરફ ડગલું માંડવા ગયા, ત્યાં જ પાછળથી તેમના મિત્ર મોહનલાલનો અવાજ આવ્યો, "અવિનાશ! પાછા વળી જાવ... મને ખબર હતી કે તમે મારું વચન તોડશો અને અહીં ચોક્કસ આવશો. ચાલો અત્યારે જ અહીંથી!"
મોહનલાલ લગભગ ખેંચીને અવિનાશને ત્યાંથી લઈ ગયા. અવિનાશ તેની સાથે ચાલવા તો લાગ્યા, પણ થોડે દૂર ગયા પછી તેમણે કુતૂહલવશ પાછળ વળીને જોયું.
એ પળે અવિનાશને કંઈક વિચિત્ર અહેસાસ થયો. ત્યાં કોઈ દેખાતું નહોતું, છતાં તેમને લાગ્યું કે એ વેરાન જગ્યામાં કોઈ ઊભું છે... કોઈ જે માત્ર તેમને જ જોઈ રહ્યું છે. જાણે એ જગ્યા તેમને પોતાની તરફ બોલાવી રહી હતી. એક એવું અજીબ ખેંચાણ જે આ દુનિયાનું નહોતું. એ કોઈ ચુંબકીય શક્તિ જેવું હતું જે અવિનાશના આત્માને ઢંઢોળી રહ્યું હતું. શબ્દોમાં વર્ણવી ન શકાય તેવું એ અહેસાસ તેમને અંદરથી હચમચાવી ગયો.
ડૉ. અવિનાશના આવ્યાને દસ-પંદર દિવસ વીતી ગયા. તેઓ ગામના લોકોના સ્વાસ્થ્યની તપાસમાં એટલા વ્યસ્ત થઈ ગયા કે પેલી 'હન્ટેડ પ્લેસ' વિશેનો વિચાર પણ તેમના મનમાંથી નીકળી ગયો. તેમણે લોકોના બ્લડ ટેસ્ટ કરાવ્યા, જેથી ખબર પડી કે ગામમાં કયા વિટામિનની ઉણપ છે. લોકો ડૉક્ટરના શાંત સ્વભાવ અને સેવાથી અત્યંત ખુશ હતા. સરપંચ અને મોહનલાલને પણ હાશકારો થયો કે અવિનાશ હવે પેલી જગ્યાથી દૂર છે.
પરંતુ, રસ્તામાં જ્યારે ફરી વિજેન્દ્ર સાથે નજર મળી, ત્યારે અવિનાશના મનમાં પ્રશ્નો જાગ્યા. તેમણે નક્કી કર્યું કે વિજેન્દ્ર વિશે વધુ જાણવા માટે સરપંચ સાથે વાત કરવી જ પડશે.
અવિનાશ સરપંચના ઘરે પહોંચ્યા. "માફ કરજો સરપંચજી, કંઈ પણ કહ્યા વગર આવી ગયો, પણ મારે તમને કંઈક પૂછવું હતું."
સરપંચે આદર સાથે કહ્યું, "અરે ડૉક્ટર સાહેબ, એમાં માફી શાની? તમે તો ગમે ત્યારે આવી શકો છો. બોલો, શું કામ હતું?"
અવિનાશે સીધો જ પ્રશ્ન કર્યો, "વિજેન્દ્ર... મારે તેના વિશે જાણવું છે."
સરપંચનો ચહેરો થોડો ગંભીર થયો, "કેમ? શું તે ફરી તમને મળવા આવ્યો હતો?"
"ના," અવિનાશે સમજાવ્યું, "બસ એ જે દવાઓ આપે છે, તેના વિશે જાણવા માંગુ છું."
સરપંચે નિસાસો નાખતા કહ્યું, "જુઓ સાહેબ, એ વાત સાચી કે વિજેન્દ્રએ આ ગામ માટે ઘણું કર્યું છે. તેની પેલી જડીબુટ્ટીઓની 'પોટલીઓ' થી લોકોને તરત આરામ મળી જતો. પણ હવે તેની દવાઓની ખરાબ અસરો દેખાવા લાગી છે. ઘણીવાર લોકોને લોહીની ઉલટીઓ થાય છે, તો ક્યારેક પેશાબમાં લોહી પડે છે. કોઈનું મૃત્યુ નથી થયું, પણ તેની દવાની અસર ઓછી અને સાઈડ ઈફેક્ટ વધતી જાય છે."
ડૉ. અવિનાશ મનોમન બધું સમજી ગયા. એક મેડિકલ ડૉક્ટર તરીકે તેમને ખ્યાલ આવી ગયો કે વિજેન્દ્ર જે દવાઓ આપે છે તે કદાચ સ્ટિરોઈડ (Steroids) અથવા એવી કોઈ જલદ જડીબુટ્ટીઓ હોઈ શકે, જે વાયરસ સામે લડવા માટે સક્ષમ નથી.
અવિનાશે વિચાર્યું, "વિજેન્દ્ર કોઈ ગુંડો નથી, પણ અધૂરા જ્ઞાન વાળો એક માણસ છે જેની પાસે અનુભવ છે પણ સમજણ નથી. તેને બદલવાની જરૂર છે, હટાવવાની નહીં."
જીતેન્દ્ર હવે રસ્તામાં ક્યાંય આડો નહીં આવે એવી ખાતરી થયા પછી ડો. અવિનાશને નિરાંત થઈ. ગામડામાં ૨૦-૨૫ દિવસ પસાર થયા પછી કામનું ભારણ ઘટ્યું, અને ત્યારે જ તેમના મનમાં પેલી **'રહસ્યમય જગ્યા'**નો વિચાર ફરી જાગ્યો.
ડો. અવિનાશ ગાઢ નિંદ્રામાં હતા, પણ અચાનક વીજળી ગુલ થઈ જતાં રૂમનો ઉકળાટ અને ગળામાં પડેલી કોરને તેમને જગાડી દીધા. પાણીનો જગ ખાલી હતો. ઘડિયાળમાં રાતના ૨ વાગ્યા હતા. બહાર કાળી ડિબાંગ રાત પોતાની ચરમસીમા પર હતી.
જેવા ડોક્ટરે ઘરનો મુખ્ય દરવાજો ખોલ્યો, ઠંડો અને ડરામણો પવન તેમના ચહેરા પર અથડાયો. આકાશમાં વીજળીના કડાકા થતા હતા, જે ક્ષણભર માટે અંધકારને ચીરી નાખતા. ડોક્ટરે હિંમત ભેગી કરી બહારના નળ પાસે જગ મૂક્યો. પવન એટલો જોરથી હતો કે ધૂળની ડમરીઓ તેમની આંખોમાં જઈ રહી હતી.
અચાનક...
પવનના સુસવાટા વચ્ચે એક અવાજ સંભળાયો. છન-છન... છન-છન...
કોઈ સ્ત્રીના પગની પાનીનો એ અવાજ હતો. ડો. અવિનાશના રુંવાડા ઉભા થઈ ગયા. તેમને સમજાયું કે આ સમયે બહાર રહેવું જોખમી છે. પણ જેવું તેમણે પાછા ફરવા ડગલું માંડ્યું, તેમના શરીર પરથી તેમનો કાબૂ છૂટી ગયો. જાણે કોઈ અદ્રશ્ય શક્તિ તેમને ખેંચી રહી હતી.
અત્યાર સુધી જે રસ્તો અંધકારને કારણે દેખાતો નહોતો, તે હવે એકદમ સ્પષ્ટ દેખાવા લાગ્યો. કોઈ અગોચર આકર્ષણને વશ થઈને ડોક્ટર એ 'રહસ્યમય જગ્યા' તરફ ચાલવા લાગ્યા. તેમના પગ આપોઆપ પેલા ઝાંઝરના અવાજની દિશામાં ખેંચાતા હતા. એ જગ્યા હવે સાવ નજીક હતી, રહસ્ય ખુલવાની જ તૈયારીમાં હતું કે...
ટ્રીંગ... ટ્રીંગ...
મોબાઈલની તીણી રિંગે વાતાવરણની માયાજાળ તોડી નાખી! ડોક્ટર અચાનક હોશમાં આવ્યા. તેમણે ખિસ્સામાંથી ફોન કાઢ્યો અને સ્ક્રીન પર જોયું. એ નામ જોતા જ તેમના ભયભીત ચહેરા પર એકાએક સ્મિત આવી ગયું. બધો ડર ગાયબ થઈ ગયો અને તેઓ છાનાપગલે પાછા વળી ગયા.
સવારનું પહેલું કિરણ જ્યારે ડો. અવિનાશની આંખો પર પડ્યું, ત્યારે તેમને રાતની ઘટના કોઈ ધૂંધળા સ્વપ્ન જેવી લાગી. પણ જ્યારે તેમણે જોયું કે તેમના પગના તળિયા કાદવથી ખરડાયેલા હતા અને રૂમમાં એ જ રાતના ભીના કપડાં પડ્યા હતા, ત્યારે તેમને સમજાયું કે એ કોઈ સપનું નહોતું.
ડો. અવિનાશ વિચારમાં ડૂબી ગયા: "હું ત્યાં સુધી પહોંચ્યો કેવી રીતે? અને સૌથી મોટો સવાલ—ત્યાં શું થયું હતું?"
તેમના મગજમાં એક વિચિત્ર ખાલીપો (Blank space) હતો. રાતના ૨ વાગ્યા પછી જ્યારે તેઓ ઘરની બહાર નીકળ્યા અને પેલા ઝાંઝરના અવાજ પાછળ ખેંચાયા, ત્યાં સુધીનું બધું યાદ હતું. પણ એ 'રહસ્યમય જગ્યા' ની બિલકુલ નજીક પહોંચ્યા પછી શું થયું, એ યાદશક્તિમાંથી સાવ ભૂંસાઈ ગયું હતું.
તેમણે હવે આ વિષય પર ગંભીરતાથી સંશોધન કરવાનું નક્કી કર્યું. એક ડોક્ટર હોવાને નાતે તેઓ વિજ્ઞાનમાં માનતા હતા, પણ આ ઘટના વિજ્ઞાનના તર્કથી પર હતી.
ડો. અવિનાશ હજુ પેલી રહસ્યમય જગ્યાના વિચારોમાં હતા ત્યાં જ તેમનો મિત્ર હાંફતો હાંફતો આવ્યો, "ડોક્ટર, ચાલો જલ્દી! સરપંચ તમને બોલાવે છે."
સરપંચના ઘરે પહોંચતા જ ખબર પડી કે ગામની એક ગર્ભવતી મહિલા, સુશીલાબેન, જેમને ૮મો મહિનો ચાલે છે, તેમની હાલત ગંભીર છે. સરપંચે ચેતવણી આપી, "ડોક્ટર, એ પરિવાર 'દાઈ માં' સિવાય કોઈમાં વિશ્વાસ નથી રાખતું, એટલે સંભાળીને."
જ્યારે અવિનાશ તે ઘરે પહોંચ્યા, ત્યારે અંદરથી સુશીલાબેનની ચીસો સંભળાતી હતી. અવિનાશ જેવા અંદર જવા ગયા, પતિએ રસ્તો રોક્યો: "રોકાઈ જાવ ડોક્ટર! અમારે તમારી જરૂર નથી, દાઈ માં બધું સંભાળી લેશે."
સરપંચે સમજાવવાની કોશિશ કરી પણ તે માન્યો નહીં. અંતે ડો. અવિનાશનો પારો છટક્યો. તેમણે પેલા માણસની આંખોમાં આંખ પરોવીને કડક અવાજે કહ્યું:
"સાંભળ ભાઈ, જો તારી પત્નીને કાંઈ પણ થયું ને, તો હું તારા પર 'Attempt to Murder' (હત્યાની કોશિશ)નો કેસ કરીશ. યાદ રાખજે, ૧૦ થી ૧૫ વર્ષ જેલના સળિયા ગણતો થઈ જઈશ. આ તારી પત્નીનો નહીં, પણ બે જીવનો સવાલ છે!"
આ કાયદાકીય ધમકીથી પેલો માણસ ફિક્કો પડી ગયો. એ જ વખતે અંદરથી દાઈ માં બહાર આવ્યા. તેમના ચહેરા પર ડોક્ટરને જોઈને નફરત હતી. સરપંચના કડક આદેશ પછી દાઈ માંએ અચકાતા અચકાતા કહ્યું, "સુશીલાને ખૂબ પરસેવો વળે છે અને શરીર ઠંડુ પડી રહ્યું છે."
ડો. અવિનાશ પરિસ્થિતિ પામી ગયા. "આ હાઈ બી.પી. (Eclampsia) અને લો સુગરના લક્ષણો છે!"
દાઈ માંએ અચાનક ડોક્ટરનો હાથ પકડ્યો અને તેમને અંદર ખેંચી ગયા, જાણે તેમને પણ હવે પોતાની હાર સમજાઈ ગઈ હોય. ડોક્ટરે તાત્કાલિક ઇન્જેક્શન અને જરૂરી દવાઓ આપી. થોડી જ વારમાં સુશીલાબેનનું બી.પી. કાબૂમાં આવ્યું અને તેમનું શરીર હૂંફાળું થવા લાગ્યું. મોતના મુખમાંથી પત્નીને પાછી આવતી જોઈ પેલો માણસ અને આખું ગામ ડોક્ટરના પગમાં પડી ગયું.
રાતના બાર વાગ્યા હતા. આખું ગામ ગાઢ નિંદ્રામાં હતું, માત્ર કૂતરાઓનો ભસવાનો અવાજ ક્યારેક શાંતિ ભંગ કરતો હતો. ડોક્ટર અવિનાશ માંડ લાઈટ બંધ કરીને સૂવાની તૈયારી કરતા હતા, ત્યાં જ તેમના ફોનની રિંગ રણકી ઉઠી.
દ્રશ્ય ૧: ગભરાટ ભરેલો અવાજ ડોક્ટરે ફોન ઉપાડ્યો તો સામે છેડે સુશીલાબેનના પતિ હતા. તેમનો અવાજ ડરના માર્યા ફાટી રહ્યો હતો: "ડોક્ટર સાહેબ... પ્લીઝ જલ્દી આવો! સુશીલાની તબિયત ફરી પાછી બગડી છે. અમને બહુ બીક લાગે છે, કંઈ સમજાતું નથી કે શું કરીએ!"
દ્રશ્ય ૨: ડોક્ટરનો ભરોસો ડોક્ટર અવિનાશ પરિસ્થિતિની ગંભીરતા સમજી ગયા. તેમણે તરત જ પોતાની મેડિકલ બેગ તૈયાર કરી અને આશ્વાસન આપતા કહ્યું:
"તમે જરાય ગભરાશો નહીં, હિંમત રાખો. હું હમણાં જ ગાડી લઈને નીકળું છું અને બને તેટલી ઝડપે (જલ્દી-જલ્દી) ત્યાં પહોંચું છું."
ડોક્ટર અવિનાશ ઉતાવળે ઊભા થયા. તેમણે ઘરને લોક કર્યું અને બહાર નીકળ્યા. બહાર ઘનઘોર અંધારું હતું. તેમની નજર સામે બે રસ્તા હતા: એક લાંબો અને ખરાબ રોડ, અને બીજો 'પેલી' બદનામ જગ્યાનો ટૂંકો રસ્તો.
ડોક્ટરે વિચાર્યું, "જો હું ગાડી લઈને મુખ્ય રસ્તેથી જઈશ, તો એ રસ્તો એટલો ખરાબ છે કે પહોંચતા બહુ વાર લાગી જશે. રસ્તાના ખાડાઓને કારણે મારી બેગમાં રહેલા કિંમતી મેડિકલ ઇન્સ્ટ્રુમેન્ટ્સ પણ તૂટી શકે છે. સુશીલાબેન પાસે સમય ઓછો છે."
તેમણે મક્કમ નિર્ધાર કર્યો કે તેઓ ચાલતા જશે. પણ આ માટે તેમણે એ ભયાનક (Hunted) ગણાતી જગ્યાએથી પસાર થવું પડે તેમ હતું. ગામના લોકો કહેતા કે રાત્રે ત્યાંથી કોઈ પસાર થતું નથી, પણ અત્યારે ડોક્ટર માટે અંધશ્રદ્ધા કરતાં દર્દીનો જીવ બચાવવો વધુ મહત્ત્વનો હતો.
ડૉ. અવિનાશ જેવા એ શાપિત હવેલીના ઉંબરા પર પગ મૂકે છે, તેમને ચારેબાજુથી અજીબ અવાજો અને ડરનો અહેસાસ થવા લાગે છે. મન કહેતું હતું કે પાછા વળી જા, પણ તેમનો હેતુ પેલા ગભરાયેલા સ્ત્રીનો જીવ બચાવવાનો હતો. એટલે જ, બધી ડરામણી વાતોને અવગણીને તેઓ મક્કમ ડગલે આગળ વધે છે.
થોડે દૂર પહોંચતા જ, વાતાવરણમાં એક મધુર ઝાંઝરનો રણકાર સંભળાય છે. ડૉ. અવિનાશને આ અવાજ પરિચિત લાગે છે, જાણે કોઈ તેમની સાવ નજીક ઊભું હોય! એક વિચિત્ર સ્પંદન અનુભવીને તેઓ પાછળ ફરીને જુએ છે અને બસ, જોતા જ રહી જાય છે.
મોહપાશની જાળ
ડૉ. અવિનાશ જેવું પાછળ ફરીને જુએ છે, તેમની આંખો પહોળી થઈ જાય છે. સામે ઊભેલી સ્ત્રી માત્ર સુંદર નહોતી, પણ કામણગારી હતી. તેના પરંપરાગત પોશાકે તેના શરીરના વળાંકોને એવી રીતે નિખાર્યા હતા કે કોઈ પણ પુરુષ પોતાનું ભાન ખોઈ બેસે.
માદક બાંધો: તેની પાતળી અને લવચીક કમર ખુલ્લી હતી, જે તેના શ્વાસ લેવાની સાથે ધીમેથી હલતી હતી. તેના શરીરનો વર્ણ એકદમ તેજસ્વી અને મુલાયમ હતો, જે અંધારામાં પણ ચમકી રહ્યો હતો.
કાતિલ અંગ પ્રદર્શન: તેની સાડીનો છેડો ખસી જવાથી તેના શરીરના અમુક ભાગો સ્પષ્ટપણે દેખાતા હતા. તેની સુંવાળી પીઠ અને ગળાની નજાકત જોઈને ડૉ. અવિનાશ મંત્રમુગ્ધ થઈ ગયા. તેમના મનમાં રહેલો ડર ક્યાંક ઓગળી ગયો અને તેની જગ્યાએ એક અજીબ આકર્ષણ જન્મ્યું.
સ્પર્શનું જાદુ: જ્યારે તે સ્ત્રી લથડાઈને ડૉક્ટરના મજબૂત બાહુપાશમાં આવી, ત્યારે તેના શરીરની સુગંધ અને તેના અંગોનો ગરમાવો અવિનાશને સ્પર્શ્યો. અવિનાશના હાથ તેની નરમ કમર અને પીઠ પર સ્થિર થઈ ગયા. એ સ્પર્શ એટલો વીજળીક હતો કે ડૉક્ટરના હાથમાંથી મેડિકલ કિટ ક્યારે છૂટી ગઈ તેનું તેમને ભાન પણ ન રહ્યું.
કામુક અદાઓ: એ સ્ત્રીએ અત્યંત માદક અને સેક્સી અદાથી પોતાની આંગળીઓ ડૉક્ટરના હોઠ અને ગાલ પર ફેરવી. તેની નજર અવિનાશની આંખોમાં એવી રીતે પરોવાયેલી હતી કે જાણે તે તેમના આત્માને પણ પોતાના વશમાં કરી રહી હોય. તેની એ કાતિલ સ્મિતમાં એક એવું આકર્ષણ હતું જે અવિનાશને સંપૂર્ણપણે મધોશ કરી રહ્યું હતું.
સપથની શક્તિ અને સત્યનો સામનો
અચાનક અવિનાશના ખિસ્સામાંથી મોબાઈલ નીચે પડે છે અને તેમાં અકસ્માતે તેમની ડૉક્ટર તરીકેની સપથ (Hippocratic Oath) નો ઓડિયો વાગવા લાગે છે. એ ગંભીર અવાજ કાને પડતા જ ડૉ. અવિનાશ જાણે કોઈ ઘેનમાંથી જાગી ગયા હોય તેમ મોહપાશમાંથી બહાર આવી જાય છે. તેમને ભાન થાય છે કે તેમના બંને હાથ એ અજાણી સ્ત્રીની કમર પર હતા. તેઓ તરત જ હાથ પાછા ખેંચી લે છે અને ક્ષોભ અનુભવતા તેની માફી માંગે છે.
એ સ્ત્રીની આંખોમાં આશ્ચર્ય અને આંચકો સ્પષ્ટ દેખાતો હતો. તેને વિશ્વાસ નહોતો થતો કે માત્ર એક સપથ સાંભળવાથી કોઈ પુરુષ તેના માયાવી રૂપમાંથી કેવી રીતે મુક્ત થઈ શકે!
ડૉ. અવિનાશ જેવું નીચે નમીને પોતાની કિટ ઉઠાવવાનો પ્રયત્ન કરે છે, ત્યાં જ તેમની નજર નીચે જાય છે. તેમના હોશ ઉડી જાય છે—એ સ્ત્રીના પગ જમીનથી થોડા ઊંચા હતા અને પાછળની તરફ વળેલા (ઊંધા) હતા! એ જ ક્ષણે આકાશમાં જોરદાર વીજળી કડકે છે અને ડૉ. અવિનાશના શરીરમાં ફાળ પડે છે. હવે તેમને સમજાય છે કે તેઓ કોઈ સ્ત્રી નહીં, પણ એક અત્યંત શક્તિશાળી 'ચૂડેલ' સામે ઊભા છે.
અંધારી રાતનો સન્નાટો હતો. પેલી સ્ત્રી જે અત્યાર સુધી ડૉક્ટરને પોતાની જાળમાં ફસાવી રહી હતી, તે અચાનક પોતાના અસલી સ્વરૂપમાં આવી ગઈ. તેની આંખોમાં એક અજીબ ચમક હતી. તે બોલી:
ચુડેલ: "ડૉક્ટર, હવે તો તમને મારી અસલિયત ખબર પડી જ ગઈ છે કે હું કોઈ સામાન્ય સ્ત્રી નથી, પણ એક ભયાનક ચુડેલ છું. પણ તમને મારતા પહેલા મારે એક વાત જાણવી છે."
ડૉ. અવિનાશ: "શું?"
ચુડેલ: "તમારી બેગમાંથી પેલું શું સંભળાયું કે જે સાંભળતા જ તમે મારી મોહપાશ (માયાજાળ) માંથી મુક્ત થઈ ગયા?"
ડૉ. અવિનાશ: "એ મારા શપથ હતા. ડૉક્ટર બનતી વખતે અમે સોગંદ લઈએ છીએ કે અમે અમારા અંગત જીવન કરતાં પહેલા પેશન્ટનું ભલું વિચારીશું. જે ઈલાજ પેશન્ટ માટે યોગ્ય હશે તે જ કરીશું, અમારો સ્વાર્થ કે નફો ક્યારેય નહીં જોઈએ."
ચુડેલ: "માણસોના મોઢેથી આવી પરોપકારી વાતો સાંભળીને મને નવાઈ લાગે છે."
ડૉ. અવિનાશ: "જુઓ, જો દુનિયામાં 100 માંથી 80 લોકો ખરાબ છે, તો બાકીના 20 ટકા સારા લોકોના લીધે જ આ દુનિયા હજી ટકી રહી છે."
ચુડેલ: "અત્યારે આટલી ઉતાવળમાં ક્યાં જવું છે?"
ડૉ. અવિનાશ: "પેલા સુશીલાબેન, જેમને ગર્ભાવસ્થાનો 8મો મહિનો ચાલી રહ્યો છે. તેમને અસહ્ય પીડા થઈ રહી છે. જો હું સમયસર નહીં પહોંચું તો તે દમ તોડી દેશે. તે લોકો આશા રાખીને મારી રાહ જોઈ રહ્યા છે. મહેરબાની કરીને મને જવા દો."
ચુડેલ ઊંડા વિચારમાં પડી ગઈ. જેની જાન અત્યારે મારી મુઠ્ઠીમાં છે, એ માણસ હજી પણ બીજાના જીવની ચિંતા કરે છે? તેને લાગ્યું કે આ ડૉક્ટરમાં કંઈક તો વાત છે. તેણે ડૉક્ટરને પડકારતા કહ્યું, "તમે તમારા જીવનું વિચારો, પેશન્ટનું નહીં. જો હું તમને જવા દઉં તો મારી કામવાસનાનું શું? મારી લોહીની ભૂખનું શું?"
ડૉ. અવિનાશ પરિસ્થિતિ પારખી ગયા. તેમણે ડર્યા વગર એક સોદો કર્યો: "જો તમે મને અત્યારે અહીંથી જવા દેશો, તો હું વચન આપું છું કે હું રોજ તમારી કામવાસના પૂરી કરવા અહીં આવીશ."
ચુડેલ (આશ્ચર્યથી): "વાહ ડૉક્ટર! તમે તો બહુ શોખીન નીકળ્યા. તમારે તો માત્ર આજની રાત જ નહીં, પણ રોજ મારી સાથે મજા કરવી છે? તમે તો બહુ રંગીલા માણસ છો હોં!"
ડૉ. અવિનાશ: "તમારે જે સમજવું હોય તે સમજો, પણ અત્યારે પેશન્ટનો જીવ બચાવવા સિવાય બીજું કંઈ જ મહત્વનું નથી. હા, હું જૂઠું નહીં બોલું, તમારી સુંદરતાથી હું ચોક્કસ અંજાયેલો છું. હું કોઈ સાધુ કે યોગી નથી, પણ મારો પહેલો ધર્મ પેશન્ટની જાન બચાવવાનો છે."
આટલું કહી ડૉ. અવિનાશ ઘૂંટણિયે બેસી ગયા અને હાથ જોડીને વિનંતી કરવા લાગ્યા. ચુડેલે ડૉક્ટરની આંખોમાં જોયું—ત્યાં તેને કોઈ છળકપટ નહીં પણ સાચી નિષ્ઠા દેખાઈ. તેને ખાતરી થઈ ગઈ કે આ ડૉક્ટર ભાગી નહીં જાય, પણ ખરેખર પેશન્ટની સેવા કરવા જ જશે.
ચુડેલે ધીમા અને ગંભીર અવાજે કહ્યું, "જા ડૉક્ટર... મારો વિચાર બદલાય એ પહેલા અહીંથી નીકળી જા!"
ડૉ. અવિનાશે ઘડિયાળમાં જોયું, "બહુ મોડું થઈ ગયું છે, કદાચ હવે સમયસર નહીં પહોંચી શકું." પણ જેવો તે એ જગ્યાએથી બહાર નીકળ્યો, તે અચંક જ સુશીલાબેનના ઘરની સામે ઊભો હતો! કદાચ એ ચુડેલે કોઈ શોર્ટકટ બતાવ્યો હતો કે પછી તેની શક્તિથી તેને ત્યાં પહોંચાડ્યો હતો.
અંતે... હવે પેલી ચુડેલ પાછી ઝાડ પર ચડીને ડૉ. અવિનાશ વિશે વિચારી રહી છે: "શું ખરેખર આવા કર્તવ્યનિષ્ઠ માણસો હજી પણ જીવતા હશે? કે પછી મેં કોઈ સપનું જોયું?"
જંગલની એ ભયાનક જગ્યાએથી બહાર નીકળતા જ ડૉ. અવિનાશની આંખો આશ્ચર્યથી ફાટી ગઈ. જે રસ્તો કાપતા કલાકો થતા, તે ચુડેલની રહસ્યમય શક્તિ અથવા શોર્ટકટને કારણે પળભરમાં પૂરો થઈ ગયો હતો. તે અત્યારે સીધા જ સુશીલાબેનના ફળિયામાં ઉભા હતા.
ડૉ. અવિનાશ (મનોમન): "ભગવાનનો ઉપકાર! હું સમયસર પહોંચી ગયો. હવે હું સુશીલાબેન અને તેમના બાળકને બચાવી શકીશ."
તેમણે જરાય સમય બગાડ્યા વિના ઘરની અંદર દોટ મૂકી. અંદર સુશીલાબેન પીડાથી કણસી રહ્યા હતા. ઘરના સભ્યોના ચહેરા પર નિરાશા હતી, પણ ડૉક્ટરને જોતા જ તેમની આંખોમાં આશાનું કિરણ જાગ્યું.
ડૉક્ટરે તરત જ પોતાની ટ્રીટમેન્ટ (સારવાર) શરૂ કરી. ડૉક્ટરના કપાળ પર પરસેવો વળી રહ્યો હતો અને તેમના ચહેરા પર સ્પષ્ટ ચિંતા દેખાતી હતી. તેમના મનમાં એક તરફ પેલી ચુડેલ સાથે કરેલો સોદો અને જંગલની એ બિહામણી ઘટનાઓ ઘૂમરાતી હતી, તો બીજી તરફ પેશન્ટને બચાવવાનો મોટો પડકાર હતો. તે મનમાં વિચારી રહ્યા હતા, "શું હું આમને બચાવી શકીશ? મારે ગમે તેમ કરીને આ જીવ બચાવવો જ પડશે."
કલાકોની ભારે મહેનત અને સંઘર્ષ પછી, ડૉ. અવિનાશની મહેનત રંગ લાવી. ઓરડામાંથી બાળકના રડવાનો અવાજ સંભળાયો. સુશીલાબેન અને તેમનું બાળક બંને હવે સુરક્ષિત હતા. ડૉક્ટરના ચહેરા પર સંતોષનું સ્મિત આવ્યું.
જેવા ડૉક્ટર રૂમની બહાર આવ્યા, આખું ગામ ત્યાં ઉમટી પડ્યું હતું. સુશીલાબેન અને બાળકની સલામતીના સમાચાર મળતા જ લોકોની ખુશીનો પાર ન રહ્યો. ગામના લોકો ડૉક્ટરની નિષ્ઠા જોઈને ગદગદ થઈ ગયા.
"ડૉક્ટર સાહેબ તમે તો ભગવાનનું રૂપ છો!" એવા નારા સાથે ગામના ઉત્સાહી યુવાનોએ ડૉ. અવિનાશને પોતાના ખભા પર ઉઠાવી લીધા. આખું ગામ તેમનો આભાર માની રહ્યું હતું અને તેમની જય-જયકાર કરી રહ્યું હતું.
આખી રાતની ખેંચતાણ અને સવારની કપરી સારવાર પછી, ડૉ. અવિનાશ શારીરિક અને માનસિક રીતે ખૂબ જ થાકી ગયા હતા. તેમના ચહેરા પરનો થાક વર્તાઈ રહ્યો હતો. તેમણે સરપંચને બોલાવીને કહ્યું:
ડૉ. અવિનાશ: "સરપંચજી, આજે મારી તબિયત થોડી નરમ લાગે છે, રાતનો ઉજાગરો પણ બહુ થયો છે, એટલે આજે હું રજા પર રહીશ."
સરપંચે ડૉક્ટરનો આભાર માનતા તરત જ કહ્યું, "અરે ડૉક્ટર સાહેબ, ચોક્કસ! તમે આજે જે કામ કર્યું છે એ બદલ તો અમે તમારા ઋણી છીએ. તમે આરામ કરો, તેની ખૂબ જરૂર છે."
ડૉક્ટર ઘરે આવ્યા અને પલંગ પર આડા પડ્યા. પણ શરીર થાકેલું હોવા છતાં ઊંઘ આંખોથી વેગળી હતી. જેવી તે આંખો બંધ કરતા, તેમને પેલી બિહામણી અને સુંદર દેખાતી ચુડેલ નો ચહેરો દેખાતો. તેના એ શબ્દો અને જંગલનો એ ખતરનાક સોદો તેમના કાનમાં ગુંજ્યા કરતા હતા. અડધો દિવસ તેમણે આરામ કરવાનો પ્રયત્ન કર્યો, પણ મન અશાંત હતું.
સાંજ પડતા ડૉક્ટરે તૈયાર થવું પડ્યું, કારણ કે આજે ગામના લોકોએ સાથે મળીને ભવ્ય જમણવાર (Dinner) રાખ્યો હતો. સુશીલાબેન અને બાળકનો જીવ બચાવવાની ખુશીમાં આખું ગામ ભેગું થયું હતું. ડૉ. અવિનાશ તૈયાર થઈને ત્યાં પહોંચ્યા.
ગામના લોકોના પ્રેમ અને આદર વચ્ચે ડૉક્ટરે બધા સાથે બેસીને ભોજન લીધું. લોકો તેમની વાતો કરતા હતા, વખાણ કરતા હતા, પણ ડૉક્ટરનું ધ્યાન વારંવાર પેલા જંગલ તરફ જતું હતું. જમીને તે પાછા ઘરે તો આવ્યા, પણ તેમને ખબર હતી કે રાત વધવાની સાથે હવે તેમની અસલી પરીક્ષાનો સમય શરૂ થવાનો છે.
ગામમાં જમીને ડૉ. અવિનાશ ઘરે પાછા ફરે છે, પણ તેમના મનનો ભાર હજી હળવો થયો નહોતો. તે જેવી જ પોતાના ઘરની અંદર એન્ટ્રી કરે છે, તેમને વાતાવરણમાં એક અજબની સુગંધ અને હવામાં ભારેખમ અહેસાસ થાય છે. ઘરનો ખૂણેખૂણો શાંત હતો, પણ ડૉક્ટરને અનુભવાયું કે કોઈની હાજરી ચોક્કસ છે.
તે ડરતા અને કાંપતા પગલે પોતાના બેડરૂમ તરફ ડગલાં માંડે છે. જેવો તેમણે બેડરૂમનો દરવાજો ખોલ્યો, તે ત્યાં જ જડવત (સ્તબ્ધ) થઈ ગયા.
દ્રશ્ય: રૂમમાં ઝાંખો પ્રકાશ હતો. ડૉક્ટરના પોતાના જ બેડ પર પેલી સ્ત્રી—એટલે કે ચુડેલ—ખૂબ જ કામુક અને માદક અંદાજમાં સૂતી હતી. તેની સુંદરતા અત્યારે ચરમસીમા પર હતી. તેની કમર અને છાતીનો ભાગ અડધો ખુલ્લો હતો, જે તેની માયાવી સુંદરતામાં વધારો કરી રહ્યો હતો. તેના ખુલ્લા અને ભીના પગ (જંઘ) બેડ પર એવી રીતે ફેલાયેલા હતા કે કોઈ પણ પુરુષનું મન ડોલી જાય.
તેના ચહેરા પર એક અજીબ નશો અને આંખોમાં ડૉક્ટરને પોતાની તરફ ખેંચવાની ઉત્તેજના હતી. તેના વસ્ત્રો અસ્તવ્યસ્ત હતા, જે તેના શરીરના વળાંકોને વધુ સ્પષ્ટ કરી રહ્યા હતા. ડૉ. અવિનાશને સમજાયું કે આ સ્ત્રી માત્ર લોહીની જ તરસ્યા નથી, પણ તેની કામવાસના પણ એટલી જ પ્રબળ છે.
તેણે ડૉક્ટરને જોઈને ધીમા અને માદક અવાજે પૂછ્યું, "કેમ ડૉક્ટર, મોડું કેમ કર્યું? હું ક્યારની તમારા વચનની રાહ જોઈ રહી છું. તમે તો બહુ રંગીલા અને શોખીન નીકળ્યા, તો પછી હવે આટલા દૂર કેમ ઊભા છો?"
ડૉક્ટરની નજર તેના આકર્ષક શરીર પરથી હટતી નહોતી. એક તરફ પવિત્ર શપથ હતા અને બીજી તરફ આ રાક્ષસી માયાનું અદભૂત અને કામુક રૂપ. રૂમનું તાપમાન જાણે વધી ગયું હતું અને ડૉક્ટરના શ્વાસ તેજ થઈ ગયા હતા.
થોડો સમય પસાર થયો. રૂમમાં પથરાયેલી પેલી કામુકતા અને ઉત્તેજના હવે ધીરે ધીરે શાંત થઈ રહી હતી. ડૉ. અવિનાશ અને પેલી ચુડેલ હવે એક સામાન્ય પરિસ્થિતિમાં હોય તેવું લાગતું હતું. ડૉક્ટરના મનમાં સતત એક સવાલ ઘૂમરાતો હતો, જે તેમણે પૂછી જ લીધો.
ડૉ. અવિનાશ: "હું છેલ્લા એક મહિનાથી આ ગામમાં રહું છું, પણ તમે આ પહેલા ક્યારેય અહીં દેખાયા નથી. તો પછી આજે અચાનક કેમ?"
ચુડેલના ચહેરા પર એક ભેદી સ્મિત આવ્યું. તેણે ડૉક્ટરની આંખોમાં આંખ પરોવીને કહ્યું:
ચુડેલ: "તમે ધાર્યા કરતા વધુ હોશિયાર છો ડૉક્ટર! પણ એક વાત સમજી લો, હું મારી મરજીથી અહીં નથી આવી... તમે મને બોલાવી છે."
ડૉ. અવિનાશ (ચોંકીને): "મેં? મેં તમને ક્યારે બોલાવ્યા?"
ચુડેલ: "હા, તમે જ! તમારો પેલો સોદો યાદ કરો. તમે પોતે જ વચન આપ્યું હતું કે જો હું તમને જવા દઉં, તો તમે રોજ મારી કામવાસના પૂરી કરશો. તમારા એ શબ્દો જ મારું આમંત્રણ હતું. હવે તમે દુનિયાના કોઈ પણ ખૂણે કેમ ન જતા રહો, હું ત્યાં આવી શકીશ. તમે મને તમારા જીવનમાં કાયમ માટે સ્થાન આપી દીધું છે."
આટલું બોલીને ચુડેલે એક અત્યંત ડરામણી અને શૈતાની (Evil) હસી કાઢી. તેની એ હસીમાં વિજયનો ગર્વ હતો અને ડૉક્ટર માટે એક કાયમી જાળ.
ડૉ. અવિનાશ સ્તબ્ધ રહી ગયા. તેમને સમજાયું કે જે પેશન્ટને બચાવવા માટે તેમણે સોદો કર્યો હતો, તે સોદાએ તેમને એક એવી શક્તિ સાથે બાંધી દીધા છે જે હવે ક્યારેય તેમનો પીછો નહીં છોડે. હવે તે ગમે ત્યાં જાય, આ ચુડેલનો પડછાયો તેમની સાથે જ રહેશે.
૩ થી ૪ મહિનાનો સમય વીતી ગયો છે...
દરેક રાત એ જ અંધકાર અને એ જ માયાવી રમત. ચુડેલ પોતાની કામવાસના સંતોષવા ડૉ. અવિનાશ પાસે આવે છે, પણ ડૉક્ટરની સ્થિરતા હજી અતૂટ છે. દિવસ ઉગે ને ડૉક્ટર એ જ નિષ્ઠા અને 'ડિટરમિનેશન' સાથે ગામના લોકોની સેવામાં લાગી જાય છે. તેમના ચહેરા પર નથી થાક, નથી પસ્તાવો કે નથી કોઈ વિચલન.
ચુડેલને મનોમન આ વાત ખૂંચવા લાગે છે: "આ માણસ કેવો છે? મારી શક્તિ એવી છે કે કોઈ પણ પુરુષ મારા સ્પર્શ પછી દુનિયા ભૂલી જાય, માત્ર મારો જ ગુલામ બની જાય. તો પછી આ ડૉક્ટર કયા માટીના બનેલા છે?"
એક રાત્રે ચુડેલથી રહેવાયું નહીં અને તેણે પૂછી જ લીધું:
"ડૉક્ટર, તમે રાત્રે મારી તૃપ્તિ કરો છો, પણ દિવસ થતા જ તમે સાવ બદલાઈ જાવ છો. આટલી એકાગ્રતા ક્યાંથી લાવો છો? મારા સમ્મોહન પછી પણ તમારું ધ્યાન તમારા કામમાંથી કેમ ઓછું નથી થતું?"
ડૉ. અવિનાશે સ્થિર નજરે તેની સામે જોયું અને જે જવાબ આપ્યો તે સાંભળી ચુડેલ સ્તબ્ધ થઈ ગઈ:
"જે હું તારી સાથે કરું છું, એ મારા જીવનના એક 'સોદા'નો ભાગ છે; પણ જે હું દિવસ દરમિયાન કરું છું, એ મારો 'ધર્મ' છે. અને સોદો ક્યારેય ધર્મનું સ્થાન ન લઈ શકે."
ચુડેલ પાસે કોઈ જવાબ નહોતો. તે એકદમ 'સ્તંભ' (સ્થિર) થઈ ગઈ. તેને સમજાઈ ગયું કે આ કોઈ સામાન્ય ડૉક્ટર નથી. તે વિચારી રહી છે કે જે માયા આખી દુનિયાને લલચાવે છે, તેને આ ડૉક્ટર દરેક ડગલે પડકાર (લલકાર) ફેંકી રહ્યા છે.
હવે એક દિવસ સવારના ૪ વાગ્યા છે. આખું ગામ હજી ઘસઘસાટ ઊંઘતું હતું, પણ ડૉ. અવિનાશ ક્યાંક જવા માટે ઉતાવળે તૈયાર થઈ રહ્યા હતા. અચાનક, પાછળથી ચુડેલે ડૉક્ટરનો હાથ પકડ્યો. તેની આંખોમાં કૌતુક (કુતૂહલ) હતું.
ચુડેલ: "ક્યાં જાવ છો આટલી વહેલી સવારે? ભાગવાની કોશિશ કરો છો?"
ડૉક્ટર (શાંતિથી): "ના, હું સિટીમાં જાવ છું."
ચુડેલ (હસીને): "હા, તમે ભાગી જ રહ્યા છો!"
ના, તું સમજી નથી રહી. મારે અત્યારે જ નીકળવું પડશે. સરકાર તરફથી અત્યાધુનિક દવાઓનો એક મોટો જથ્થો આવ્યો છે, જે લેવા માટે મારે સિટી પહોંચવું ખૂબ જરૂરી છે. આ દવાઓ મારા ગામના ગરીબ દર્દીઓ માટે આશાનું કિરણ છે. જો હું સમયસર ત્યાં નહીં પહોંચું, તો પેલા સત્તાધારીઓ અને મોટી પ્રાઈવેટ હોસ્પિટલોના માલિકો એ આખો લોટ બારોબાર ખરીદી લેશે. જે દવાઓ પર ગામના લોકોનો હક છે અને જે તેમને મફતમાં મળવી જોઈએ, તેને આ સ્વાર્થી લોકો ઊંચા ભાવે વેચીને ગરીબોનું લોહી ચૂસશે. હું મારા લોકોના હકનો આવો સોદો નહીં થવા દઉં."
ચુડેલ (વ્યંગમાં): "વાહ ડૉક્ટર વાહ! તું, તારો ધર્મ અને તારા ગામના માણસો! પણ મારી વાત માન, એ દવાઓ જો બારોબાર વેચી દેવામાં આવે તો ઘણો મોટો પ્રોફિટ (નફો) થઈ શકે છે. જેની સામે તું લડી રહ્યો છે એ લોકો બહુ ડેન્જર હશે, જે કરજે એ સંભાળીને કરજે. વિચારીને કરજે."
ડૉક્ટર (જોરથી અને મક્કમ અવાજે): "ના! હું તેમને એવું નહીં કરવા દઉં. નહીં જ કરવા દઉં!"
ડૉ. અવિનાશ સિટી પહોંચી ગયા છે. સરકારી ગોદામમાંથી દવાનો જથ્થો (લોટ) મેળવીને તેઓ પાછા વળવાની તૈયારી જ કરતા હતા, ત્યાં અચાનક તેમની નજર એક કવર પર પડી.
કવર ખોલતા જ અંદરથી એક બ્લેન્ક ચેક અને એક પત્ર નીકળ્યો. પત્રમાં લખ્યું હતું:
"તમારી સહી કરી દો અને આ ચેકમાં તમને ગમે તેટલી રકમ ભરી લો. બસ, આ કાગળ પર સહી કરી આપો કે - ગામના લોકોને આ દવાની કોઈ જરૂર નથી, તેથી ડૉ. અવિનાશ આ જથ્થો પરત કરી રહ્યા છે."
ડૉક્ટરને તરત પેલી ચુડેલની વાત યાદ આવી: "આ લોકો ખરેખર બહુ ડેન્જર છે." પણ ડૉ. અવિનાશ ડરવાવાળા નહોતા. તેમણે એ ચેક અને લેટરના ટુકડે-ટુકડા કરી હવામાં ફગાવી દીધા. વિલંબ કર્યા વગર બધી દવાઓ પોતાની કારમાં નાખી અને એન્જિન સ્ટાર્ટ કર્યું.
અત્યારે રાતના ૧૦ વાગ્યા છે. ચારેબાજુ અંધકાર છે. ડૉક્ટર જાણે છે કે જો તેઓ અહીં વધારે સમય રોકાશે તો આ લોકો તેમનો જીવ પણ લઈ શકે છે.
ડૉ. અવિનાશ સિટીથી નીકળી પડ્યા છે. રાતનો ગાઢ અંધકાર છે અને તેમની કાર તેજ ગતિએ ગામ તરફ દોડી રહી છે. રસ્તો સૂમસામ છે, પણ ડૉક્ટરના મનમાં માત્ર ગામના લોકો અને પેલી દવાઓનો વિચાર છે.
બીજી બાજુ, ગામની સીમમાં પેલી ચુડેલ આજે ડૉક્ટરની રાહ જોઈ રહી છે. પણ આજે તેની આંખોમાં કામવાસનાનો કોઈ નિશાનો નથી, તેના બદલે ત્યાં ચિંતાના વાદળો છે. તેનું મન વ્યાકુળ છે, તેને અહેસાસ થઈ રહ્યો છે કે ડૉક્ટર કોઈ મુસીબતમાં છે. જે ચુડેલ દુનિયાને ડરાવતી હતી, તે આજે ડૉક્ટર માટે ફિકર કરી રહી છે.
ડૉક્ટરની કાર હવે ગામની એકદમ નજીક પહોંચવા આવી હતી, ત્યાં જ અચાનક એક જોરદાર અવાજ થયો—'ધડામ'! કારનું ટાયર ફાટ્યું. કાર રસ્તા પર ફંગોળાઈ, પણ ડૉક્ટરે પૂરી તાકાત લગાવીને સ્ટેયરિંગ કાબૂમાં રાખ્યું. આ ધમાચકડીમાં ડૉક્ટરને થોડી ઈજા થઈ, લોહી પણ નીકળ્યું, પણ ગમે તેમ કરીને તેમણે કારને ખાઈમાં પડતા બચાવી લીધી અને કંટ્રોલ કરી લીધી.
કારમાંથી નીચે ઉતરીને ડૉક્ટરે જ્યારે ટાયર તપાસ્યું ત્યારે તેમને સમજાયું કે આ કોઈ સામાન્ય અકસ્માત નહોતો, પણ એક ષડયંત્ર હતું. રસ્તા પર જાણીજોઈને અણીદાર ખીલા પાથરવામાં આવ્યા હતા. હજી તો ડૉક્ટર કંઈ વિચારે એ પહેલાં જ અંધારામાંથી ૫ થી ૭ હથિયારધારી ગુંડાઓ બહાર આવ્યા અને ડૉક્ટરને ચારેબાજુથી ઘેરી લીધા.
એ જ ક્ષણે ડૉક્ટરના ફોનની રિંગ વાગી. સામે પેલો ભ્રષ્ટ માણસ અટ્ટહાસ્ય કરતા બોલ્યો:
"ડૉક્ટર, આ ગુંડાઓ સાથે મેં બીજો એક કોરો ચેક મોકલ્યો છે. ડાહ્યા થઈને એમાં રકમ ભરી લો અને પેલા કાગળ પર સહી કરી દો. જો ના પાડી, તો મારા ગુંડાઓ તારું ખૂન કરીને પણ એ કાગળ પર તારા અંગૂઠાનું નિશાન તો લઈ જ લેશે. નક્કી તારે કરવાનું છે—પૈસા જોઈએ કે મોત?"
અચાનક, એ ઘેરા અંધકારને ચીરીને પાયલનો રણકાર સંભળાયો—‘છમ... છમ...’. આ અવાજ ડૉક્ટર અવિનાશ અને ત્યાં હાજર ગુંડાઓ બંનેના કાને પડ્યો. ગુંડાઓએ નજર ફેરવી તો સામે એ જ ડરામણી ચૂડેલ ઉભી હતી, જે અગાઉ ડૉક્ટર અવિનાશે જોઈ હતી. તેની સફેદ આંખો અને વિખરાયેલા વાળ જોઈને કોઈ પણ ફફડી ઉઠે, પણ પેલા ગુંડાઓ હજુ તેની શક્તિથી અજાણ હતા.
ગુંડાઓ તરત જ તેની આસપાસ વીંટળાઈ વળ્યા. તેમનો લીડર હસતા હસતા બોલ્યો, "અરે! તું અહીં ક્યાંથી આવી? ચાલ, જે હોય તે, અમારા માટે તો સારું જ થયું. અમારે રોજ બ્યુટી શોધવા બહાર જવાની પળોજણ પતી ગઈ! તું અમારી સાથે જ ચાલીશ, પણ એ પહેલા અમે તને ધરાઈને માણીશું."
૪ થી ૫ ગુંડાઓ એ સ્ત્રીને પકડીને બાજુની ઝાડીઓમાં ખેંચી ગયા.
બરાબર એ જ વખતે, ગુંડાઓના મેઈન ઓપરેટરની નજર ડૉક્ટર અવિનાશ પર પડી. ડૉક્ટર ડરવાને બદલે શાંત ઉભા હતા અને તેમના ચહેરા પર એક રહસ્યમય સ્મિત હતું. આ સ્મિત જોઈને ગુંડાના મનમાં ફાળ પડી. તેને કંઈક અજુગતું લાગ્યું.
તેણે તેના બીજા સાથીને કહ્યું, "ભાઈ, મને કંઈક ઠીક નથી લાગતું. આ ગામ અને આ રોડ વિશે મેં ઘણી ડરામણી વાતો સાંભળી છે. તું જરા ઝાડીઓમાં જઈને જો તો ખરો, ત્યાં શું થઈ રહ્યું છે?"
પેલો ગુંડો ધ્રૂજતા પગલે ઝાડીઓ તરફ ગયો. અંદરનું દ્રશ્ય જોઈને તેની ચીસ ગળામાં જ દબાઈ ગઈ. ત્યાં પેલા ૪-૫ ગુંડાઓના શરીરના ટુકડા પડ્યા હતા—કોઈના હાથ કપાયેલા હતા, કોઈના પગ, તો કોઈની આંખો બહાર નીકળી ગઈ હતી. આખું મેદાન લોહીથી લથબથ હતું.
તે ગુંડો કશું સમજે કે બહાર જઈને પોતાના માલિકને ચેતવે, એ પહેલાં જ પાછળથી પેલી ચૂડેલે હુમલો કર્યો. તેના અણીદાર દાંત ગુંડાના ગળામાં ખૂંપી ગયા. એક કરુણ ચીસ સાથે એ ગુંડાનો પણ અંત આવી ગયો.
ઝાંખા અંધકારમાં ઝાડીઓ વચ્ચેથી એ ચૂડેલ ધીરે ધીરે બહાર આવી. દ્રશ્ય એટલું ભયાનક હતું કે જોનારના હોશ ઉડી જાય. તેના દાંત લોહીથી લથબથ હતા અને એ તાજું લોહી તેના જડબામાંથી ટપકી રહ્યું હતું. લોહીના એ લાલ ટીપાં સીધા ડૉક્ટરની કારના બોનેટ પર પડી રહ્યા હતા, જે અંધારામાં વધુ કાળા અને ડરામણા લાગતા હતા.
તેનો ચહેરો અત્યંત બિહામણો હતો. બાકી બચેલો ગુંડો આ જોઈને ધ્રૂજવા લાગ્યો. તેને તરત જ સમજાઈ ગયું કે, "આ ચૂડેલ ડૉક્ટરને બચાવવા માટે જ આવી છે!" મોતને સામે જોઈને ગુંડો ગભરાઈ ગયો. પોતાનો જીવ બચાવવા માટે તેણે ડૉક્ટર અવિનાશને જોરથી પકડીને ચૂડેલ તરફ ફેંક્યા અને પોતે જીવ લઈને ત્યાંથી ભાગી છૂટ્યો.
ડૉક્ટર અવિનાશને અત્યારે કશું જ ભાન નહોતું. ઈજાઓ અને આઘાતને કારણે તેઓ અર્ધબેભાન અવસ્થામાં હતા. એ ચૂડેલ ડૉક્ટર પાસે ગઈ, તેમને કારમાં બેસાડ્યા અને તેમને સલામત રીતે તેમના ઘર સુધી લઈ આવી.
લોહીથી ખરડાયેલા ચહેરે એ ચૂડેલ ડૉક્ટર અવિનાશની એકદમ નજીક આવીને ઉભી રહી. તેની લાલ આંખોમાં ગુંડાઓ માટે જે નફરત હતી, તે અત્યારે ડૉક્ટર માટે ચિંતામાં બદલાઈ ગઈ હતી. તે ધ્રૂજતા છતાં ભારે અવાજે બોલી:
"મેં તમને ચેતવ્યા હતા ને? મેં ના નહોતી પાડી કે આ લોકો બહુ જોખમી છે? પણ તમે તો સાંભળતા જ નથી! તમને તમારા જીવની જરાય પરવા નથી?"
તેના અવાજમાં ગજબનો અધિકાર હતો. જાણે કોઈ પત્ની પોતાના પતિને જોખમ ખેડવા બદલ લડી રહી હોય, તેમ તે ડૉક્ટર અવિનાશ પર વરસી પડી. થોડીવાર અટકીને, જાણે તેના હૃદયની પીડા બહાર આવતી હોય તેમ તે બોલી:
"મોટા ઉપાડે આવ્યા છે મારા ગામના લોકોની સેવા કરવા! આજે જો મને પહોંચવામાં મોડું થયું હોત તો તમારું શું થાત? અને જો તમને કંઈ થઈ જાત..
તેનો આ ગુસ્સો કોઈ ડરામણી વ્યક્તિનો નહીં, પણ એક સાચા 'શુભચિંતક'નો હતો. ભલે તેની આસપાસ ભયાનકતા હતી, પણ ડૉક્ટર અવિનાશ પ્રત્યેનો તેનો આ 'પ્રેમાળ ઝઘડો' કંઈક અલગ જ વાર્તા કહી રહ્યો હતો.
ડૉક્ટર અવિનાશ ચૂડેલનું એ ભયાનક છતાં પ્રેમથી છલકાતું સ્વરૂપ જોઈને અચંબામાં પડી ગયા. તેમને હવે ખાતરી થઈ ગઈ હતી કે આ અતૃપ્ત આત્મા તેમના પ્રેમમાં પાગલ છે. તેમને લાગ્યું કે આ પરિસ્થિતિને ધિક્કારથી નહીં, પણ પ્રેમ અને સમજાવટથી ઉકેલવી પડશે.
ડૉક્ટર અવિનાશ: "મારો જીવ બચાવવા બદલ તારો ખૂબ ખૂબ આભાર. હું તારી લાગણીઓને માન આપું છું અને તેને સમજી શકું છું. પણ મારે તને એક વાત કહેવી છે... મારા જીવનમાં કોઈ છે. તેનું નામ ડૉક્ટર અનિતા છે. ટૂંક સમયમાં જ અમારી સગાઈ અને લગ્ન થવાના છે."
ચૂડેલની આંખોમાં એક વિચિત્ર શાંતિ છવાઈ ગઈ. તે અત્યંત ગંભીરતાથી બોલી: ચૂડેલ: "ડૉક્ટર, જો તમારા જીવનમાં કોઈ ન હોત, તો પણ આપણું કોઈ ભવિષ્ય નહોતું. હું એક ભટકતી આત્મા છું અને તમે કર્તવ્યના માર્ગ પર ચાલનારા એક શ્રેષ્ઠ માનવી. તમે આટલો સમય મને જે સુખ અને સન્માન આપ્યું, તે માટે હું તમારી આભારી રહીશ."
ડૉક્ટર અવિનાશના મનમાં તેના માટે કરુણા જાગી. તેમણે તેને એક અનોખો પ્રસ્તાવ આપ્યો:
ડૉક્ટર અવિનાશ: "મને નથી ખબર કે તારા જીવનમાં કઈ દુર્ઘટના ઘટી કે તું આ હાલતમાં છે, પણ હું સમજી શકું છું કે તારી દુલ્હન બનવાની અને સંસાર સુખ ભોગવવાની ઈચ્છા અધૂરી રહી ગઈ છે. ડૉક્ટર અનિતા હજી થોડો સમય બહાર છે અને લગ્નમાં પણ વાર છે. હું આ ગામમાં હજી થોડા મહિના રહેવાનો છું. તો શું તું મારી સાથે એક 'પત્ની' બનીને રહીશ? હું જ્યારે રાત્રે ઘરે આવું, ત્યારે તું પ્રેમથી મારા માટે અલગ-અલગ વાનગીઓ બનાવજે. તારું પત્ની બનવાનું સપનું પૂરું થશે. રહી વાત શારીરિક સુખની, તો એ તો હું તને આપી જ રહ્યો છું (એમ કહી તેમણે એક હળવી સ્મિત આપી)."
ચૂડેલને પોતાની આંખો પર વિશ્વાસ ન આવ્યો. તેની આંખોમાં હર્ષના આંસુ હતા. ચૂડેલ: "શું તમે સાચું કહી રહ્યા છો?"
ડૉક્ટર અવિનાશ: "હા, બિલકુલ સાચું."
ચૂડેલ: "તો હું વચન આપું છું કે જ્યાં સુધી તમારી પત્ની નહીં આવે, ત્યાં સુધી હું તમારી પત્ની બનીને રહીશ. હું તમારી સાથે બેડ પર સૂઈશ ખરી, પણ હવે મારે કોઈ શારીરિક સંબંધ નથી બાંધવો. મારી કામવાસના હવે તૃપ્ત થઈ ગઈ છે. હવે મારે બસ એક 'સુશીલ પત્ની' બનીને એ જોવું છે કે આદર અને પ્રેમ સાથેનું જીવન કેવું હોય છે!"
ડૉક્ટર અવિનાશ: "તો પછી પાક્કું! કાલે જ્યારે હું ઘરે આવું, ત્યારે તું આ ડરામણા રૂપમાં નહીં, પણ એક સુંદર 'ભારતીય નારી'ના શણગારમાં મારી સામે આવજે."
બીજા દિવસે ડૉક્ટર અવિનાશ હોસ્પિટલનું આખું કામ પતાવીને જ્યારે ઘરે પાછા ફર્યા, ત્યારે તેઓ ખૂબ જ થાકેલા હતા. પણ જેવું તેમણે ઘરનું બારણું ખોલ્યું, તેમનો બધો જ થાક ક્ષણભરમાં ઉતરી ગયો. સામેનું દ્રશ્ય જોઈને તેઓ આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયા.
તે દરવાજા પર ઉભી હતી ત્યારે કોઈ કહી ન શકે કે આ એ જ ડરામણી આત્મા છે. તેણે ઘેરા લાલ રંગની રેશમી સાડી પહેરી હતી, જેની સોનેરી કિનારી તેના દેહ પર શોભી રહી હતી. સાડીનો પાલવ તેણે બહુ જ મર્યાદા સાથે ખભા પર પિનઅપ કર્યો હતો, જે તેના વ્યક્તિત્વમાં એક ગંભીરતા અને સંસ્કારિતા ઉમેરતો હતો.
તેના શણગારની દરેક વિગત એક આદર્શ ભારતીય પત્ની જેવી હતી:
ચહેરો અને શૃંગાર: તેના કપાળ પર ઘેરા લાલ રંગનો મોટો ચાંદલો હતો, જે તેના ગોરા ચહેરા પર ખીલી રહ્યો હતો. તેની આંખોમાં હવે લોહી નહીં, પણ કાજળની ઘેરી રેખા હતી, જે તેની નજરમાં એક સૌમ્યતા લાવી રહી હતી.
આભૂષણો: ગળામાં તેણે એક નાનકડું મંગળસૂત્ર અને સોનાનો હાર પહેર્યો હતો. કાનમાં ઝુમખાં હલી રહ્યા હતા અને નાકમાં એક નાની નથણી (ચૂંક) તેના સ્મિતને વધુ સુંદર બનાવી રહી હતી.
હાથ અને પગ: તેના બંને હાથ કોણી સુધી લીલી અને લાલ કાચની બંગડીઓથી ભરેલા હતા, જેનો ધીમો રણકાર આખા ઘરમાં ગુંજી રહ્યો હતો. તેના પગમાં ચાંદીના પાયલ હતા અને આંગળીઓમાં બિછિયા પહેરેલા હતા. પગની પાનીઓ પર તાજો લગાવેલો લાલ અળતો (મેંદી જેવો રંગ) તેના રૂપને પૂર્ણતા આપી રહ્યો હતો.
કેશ ગુંફન: તેના જે વિખરાયેલા વાળ જોઈને ડર લાગતો હતો, તે આજે બહુ જ સુંદર રીતે ઓળીને પાછળ એક અંબોડો વાળેલો હતો અને તેમાં તાજા મોગરાના ગજરાની સુગંધ મહેકી રહી હતી.
તે સાક્ષાત્ કોઈ મંદિરની મૂર્તિ જેવી પવિત્ર અને ઘરની લક્ષ્મી જેવી લાગતી હતી. તેના વસ્ત્રો અને ઘરેણાંમાં એક અનોખો ઠરાવ હતો, જાણે તે વર્ષોથી આ જ ક્ષણની રાહ જોતી હોય કે ક્યારે તે કોઈના ઘરની પત્ની બનીને ગૃહપ્રવેશ કરી શકે.
થોડા મહિનાઓ સુધી ડૉક્ટર અવિનાશ અને એ સ્ત્રી વચ્ચેનું જીવન આ જ રીતે વણથંભ્યું ચાલતું રહ્યું. જે ઘરમાં ક્યારેક અંધકાર અને ડરનો સાસ હતો, ત્યાં હવે ખુશીઓનો દીવો પ્રગટી રહ્યો હતો. ડૉક્ટર સવારે કામ પર જાય અને સાંજે જ્યારે પાછા ફરે ત્યારે તે સ્ત્રી એક આદર્શ પત્નીની જેમ તેમનું સ્વાગત કરતી. તે ડૉક્ટર માટે અવનવી વાનગીઓ બનાવતી અને રાત્રે બંને એકબીજાના સુખ-દુઃખની વાતો કરતા.
આ સંબંધમાં કામવાસના કે શારીરિક સંબંધોની કોઈ જ જગ્યા નહોતી. બંને વચ્ચે એક પવિત્ર અને માનસિક જોડાણ (Soul connection) થઈ ગયું હતું. તે સ્ત્રીને ડૉક્ટરના સંગાથમાં શાંતિ મળતી હતી, અને ડૉક્ટરને તેના નિસ્વાર્થ પ્રેમમાં એક સાચો મિત્ર મળી ગયો હતો. તે બંને એકબીજાના મનનો અરીસો બની ગયા હતા; એકબીજાના મૌનને પણ સહજતાથી સમજી લેતા.
પણ કહેવાય છે ને કે... સુખના દિવસોને દુનિયાની નજર બહુ જલ્દી લાગી જાય છે.
જ્યારે જીવનમાં બધું જ બહુ સુંદર ચાલતું હોય, ત્યારે જ અચાનક કોઈ અણધાર્યું તોફાન દસ્તક દેતું હોય છે. આ પવિત્ર અને અનોખા સંસાર પર પણ હવે કોઈની નજર લાગી ચુકી હતી. કોઈ એવી ઘટના બનવાની તૈયારીમાં હતી જે આ શાંત જીવનને ફરીથી હચમચાવી દેવાની હતી.
સરપંચ ડોક્ટરને બોલાવવા આવે છે. સરપંચ ડોક્ટરને કહે છે કે આપણે આજે બાજુના ગામમાં જવાનું છે. ડોક્ટર પૂછે છે કે શું કામ છે?
ત્યારે સરપંચ કહે છે કે બાજુના ગામના સરપંચ અને ત્યાંના લોકોને તમારું સન્માન કરવું છે. ડોક્ટરને આ વાત થોડી અજીબ લાગે છે, પણ તે સરપંચને ના કહી શકતા નથી. હવે ડોક્ટર અને સરપંચ બંને (બાજુના ગામ જવા) નીકળે છે.
રાત પડી ગઈ છે અને ડોક્ટર અવિનાશ પાછા આવે છે. તેમની સાથે તેમનો એક ખાસ મિત્ર પણ હોય છે.
ડોક્ટર: (મિત્રને ઉદ્દેશીને) "તમે હવે જાવ, મારે થોડું કામ છે."
મિત્ર ત્યાંથી જવાની તૈયારી કરે છે, પણ તે જુએ છે કે અવિનાશ આજુબાજુ કોઈને શોધી રહ્યા છે. અવિનાશની નજર આમ-તેમ ભટકી રહી છે, જાણે કોઈની રાહ જોઈ રહ્યા હોય. તેમનો મિત્ર આ બધું ધ્યાનથી જોઈ રહ્યો હોય છે.
મિત્ર: "અવિનાશ, તું કોને શોધી રહ્યો છે?"
અવિનાશ: (વાત ટાળતા) "ના, હું તો એકલો જ રહું છું, હું કોને શોધતો હોઉં? કોઈને નથી શોધતો."
હકીકતમાં, ડોક્ટર અવિનાશ તે ચૂડેલને શોધી રહ્યા હતા જેની સાથે તે રહેતા હતા. પણ અવિનાશ આ વાત છુપાવવાનો પ્રયત્ન કરે છે. ત્યાં જ તેમનો મિત્ર ગંભીર અવાજે બોલે છે.
મિત્ર: "તું જેને શોધી રહ્યો છે ને, એ હવે ક્યારેય નહીં આવે."
અવિનાશ: (ગભરાઈને) "મને નથી ખબર તું કોની વાત કરે છે!"
મિત્ર: "મને બધી ખબર છે, અવિનાશ. મને ખબર છે કે તું પેલી ચૂડેલ સાથે રહે છે અને મને તમારા બંને વચ્ચે થયેલા સોદા વિશે પણ બધી જાણકારી છે."
ડોક્ટર અવિનાશ એકદમ સ્તબ્ધ થઈ જાય છે. તેમને સમજાતું નથી કે તેમના મિત્રને આટલી ગુપ્ત વાતની ખબર કેવી રીતે પડી? અંતે, ડોક્ટર અવિનાશ સ્વીકારી લે છે (Accept કરે છે) કે હા, તે પેલી ચૂડેલને જ શોધી રહ્યા છે.
મિત્ર: "અવિનાશ, સરપંચ સમશેરસિંહ જાણીજોઈને તને બીજા ગામ લઈ ગયા હતા, જેથી પેલો તાંત્રિક તેનું કામ પૂરું કરી શકે અને તે ચૂડેલને તારાથી દૂર કરી શકે."
ડોક્ટર અવિનાશ: (આઘાતમાં) "કોણ લઈ ગયું? કયો તાંત્રિક? પણ તને આ બધી વાતની ખબર કઈ રીતે પડી? મને એ જ નથી સમજાતું કે તું આટલું બધું કઈ રીતે જાણે છે!"
મિત્ર: "કારણ કે આ બધી પરિસ્થિતિ માટે હું જવાબદાર છું."
ડોક્ટર અવિનાશ: (નવાઈ પામતા) "શું? તું?"
મિત્ર: "હા. થોડા દિવસો પહેલા જ્યારે હું તારા ઘરે આવ્યો હતો, ત્યારે મેં ટેબલ પર જમવાની બે થાળીઓ અને ચાના બે કપ જોયા હતા. મને શંકા ગઈ એટલે મેં આ વાત સરપંચ સાહેબને કરી. મને ક્યાં ખબર હતી કે માત્ર આટલી વાત પરથી સરપંચ બધું જ શોધી કાઢશે! અમને એ પણ ખબર પડી ગઈ છે કે તે ચૂડેલે તારો જીવ પેલા ગુંડાઓથી બચાવ્યો હતો."
ડોક્ટર અવિનાશ: "પેલા ગુંડાઓ? પેલો ગુંડો જે તે રાત્રે ભાગી ગયો હતો, તેની વાત કરે છે તું?"
મિત્ર: "હા, તેણે જ સરપંચ સાહેબને બધી વાત કરી દીધી છે."
ડોક્ટર અવિનાશ ખૂબ જ નિરાશ થઈ જાય છે. તેમના મનમાં સતત એક જ વિચાર ચાલે છે, "હજી તો હું તેના સપના પૂરા કરવાના પ્રયત્નો કરી રહ્યો હતો, ત્યાં અચાનક આ બધું શું થઈ ગયું?"
અવિનાશની આવી દુખી હાલત તેના મિત્રથી જોવાતી નથી. તે અવિનાશને આશ્વાસન આપતા કહે છે, "જો તું હજી પણ ઈચ્છતો હોય, તો તું તેને બચાવી શકે છે."
અવિનાશ: "હું હમણાં જ પોલીસને ફોન કરું છું અને પેલા તાંત્રિકને પકડવા માટે દબાણ કરું છું."
મિત્ર: "હા, તું ચોક્કસ પોલીસને બોલાવી શકે છે, પણ પોલીસને આવતા સવાર પડી જશે. અને સવાર સુધીમાં તો પેલો તાંત્રિક આપણી પહોંચથી ઘણો દૂર નીકળી ગયો હશે."
અવિનાશ: (આશ્ચર્યથી) "'આપણી' પહોંચથી?"
ત્યાં જ અવિનાશની નજર ઘરની બહાર પડે છે. બહાર જિતેન્દ્ર ઉભો હોય છે અને તેની સાથે 4 થી 5 ગુંડાઓ પણ હોય છે. અવિનાશ હવે પૂરેપૂરો મુંઝવણમાં મુકાઈ જાય છે. તેને વિચાર આવે છે કે, "વાહ! હવે આને પણ બધી ખબર છે?"
જિતેન્દ્ર ઘરમાં આવીને અવિનાશની મૂંઝવણ દૂર કરતા કહે છે:
જિતેન્દ્ર: "તમારા મનમાં અત્યારે ઘણા વિચારો ચાલી રહ્યા છે કે હું અને મારા માણસો તમારી સાથે કેમ છીએ? હું બધું કેમ જાણું છું? પણ અત્યારે એ ચર્ચા કરવાનો સમય નથી. અત્યારે આપણી પ્રાથમિકતા નમ્રતાને બચાવવાની છે."
અવિનાશ એકદમ સ્તબ્ધ થઈ જાય છે. તેને નવાઈ લાગે છે કે જે સ્ત્રીને દુનિયા એક 'ચૂડેલ' તરીકે જુએ છે, તેનું નામ આ ગુંડો કઈ રીતે જાણે છે?
ડોક્ટર અવિનાશ: "તમને તે સ્ત્રીનું નામ 'નમ્રતા' છે એ કઈ રીતે ખબર પડી?"
જિતેન્દ્રની આંખોમાં એક અલગ ભાવ આવી જાય છે અને તે સત્ય જણાવે છે:
જિતેન્દ્ર: "કારણ કે નમ્રતા મારી સગી મોટી બહેન છે. અમારી વચ્ચે ઉંમરનો ઘણો મોટો તફાવત હતો. જ્યારે હું માત્ર 5 વર્ષનો હતો, ત્યારે તેમની ઉંમર 20 વર્ષની હતી."
કાંતિ અને તેજ: નમ્રતા જ્યારે સાડી પહેરીને આંગણામાં આવે, ત્યારે જાણે સવારનો કુમળો તડકો આખા ગામમાં રેલાઈ જતો હોય તેવું લાગે. સાડીનો છેડો જ્યારે તેના ખભા પરથી લહેરાતો, ત્યારે પવન પણ જાણે તેની મર્યાદા જાળવવા થોડો ધીમો પડી જતો.
સાદગીમાં ભવ્યતા: તે ભલે કોઈ મોંઘા ઘરેણાં ન પહેરે, પણ સાડીની પ્લેટ્સ અને તેની સુઘડતા જ તેને રાણી જેવો લુક આપતી. તેની આંખોમાં એક અજીબ ચમક હતી જે સાડીના રંગો સાથે ભળીને વધુ ઘેરી લાગતી.
ગામનું આકર્ષણ: જ્યારે તે સાડી સજ્જ થઈને નીકળતી, ત્યારે ગામના ચોરા પર બેઠેલા લોકોની નજર તેના પર સ્થિર થઈ જતી. તેની આ સુંદરતા જોઈને જ ગામના યુવાનો તેને મેળવવા માટે તલપાપડ હતા.
પણ નમ્રતાને શહેરમાંથી ટ્રિપ પર આવેલા ગ્રુપનો કિશોર નામનો છોકરો પસંદ હતો. આ વાતની જ્યારે ગામના છોકરાઓને જાણ થઈ, ત્યારે તેમણે એક એવું ષડયંત્ર રચ્યું જેમાં મારી બહેન હોમાઈ ગઈ."
"આજે પણ જ્યારે એ કાળરાત્રિ અને પેલા લોકોના ક્રૂર કૃત્યો વિશે વિચારું છું, ત્યારે મારું આખું શરીર ધ્રૂજી ઊઠે છે. ઈર્ષ્યામાં અંધ બનેલા એ નરાધમોએ મારી બહેનનું જીવન નરક બનાવી દીધું. તેઓએ નમ્રતાના ચહેરાનો ઉપયોગ કરી બનાવટી (Morphed) ફોટા બનાવ્યા અને જોતજોતામાં આખા ગામમાં એ ઝેરની જેમ ફેલાવી દીધા.
એક નિર્દોષ યુવતી, જેને આખું ગામ દેવીની જેમ પૂજતું હતું, તેને પંચની સામે ગુનેગારની જેમ ઊભી રાખવામાં આવી. આખા ગામના મહેણાં-ટોણાં વચ્ચે પણ નમ્રતાની આંખોમાં સત્યનું તેજ હતું. તે પોકારી-પોકારીને કહેતી રહી, 'આ હું નથી, આ ફોટા ખોટા છે!' પણ સમાજની બહેરાશ આગળ તેનો અવાજ દબાઈ ગયો.
ગામના અમુક લોકોને હજુ પણ તેની પવિત્રતા પર વિશ્વાસ હતો, પણ પેલા કાવતરાખોરોએ એક ભયાનક ચાલ ચાલી. તેઓએ પ્રસ્તાવ મૂક્યો કે જો નમ્રતા સાચી હોય તો તે 'મેડિકલ તપાસ' માટે તૈયાર થાય. પોતાની જાત પર અતૂટ ભરોસો હોવાથી મારી બહેન આ અગ્નિપરીક્ષા માટે પણ સંમત થઈ ગઈ. તેને ક્યાં ખબર હતી કે પેલા લોકોએ પોતાના પૈસાના જોરે ડૉક્ટરના ઈમાનને પણ ખરીદી લીધો હતો.
જ્યારે રિપોર્ટ આવ્યો ત્યારે જાણે આભ ફાટ્યું. રિપોર્ટમાં જૂઠું લખાયું હતું કે નમ્રતા શારીરિક સંબંધોમાં છે અને તેને ૪ મહિનાનો ગર્ભ છે. આ એક કાગળના ટુકડાએ મારી બહેનનું અસ્તિત્વ ભૂંસી નાખ્યું. જે નમ્રતા મક્કમતાથી લડતી હતી, તે આ રિપોર્ટ પછી સાવ ભાંગી પડી. આખું ગામ જે તેના પાછળ પાગલ હતું, તે આજે તેની સામે ધિક્કારની નજરે જોતું હતું. તે સાવ એકલી પડી ગઈ... સાવ એકલી."
સૌથી વધુ દુઃખની વાત તો એ હતી કે તેના પોતાના માતા-પિતાને (મારા પેરેન્ટ્સને) પણ તેની વાત પર વિશ્વાસ નહોતો. તેમને તે રિપોર્ટ અને સમાજમાં તેમની રેપ્યુટેશન (Reputation) પોતાની દીકરી કરતાં વધુ વહાલી હતી. જ્યારે ઘરના જ દરવાજા બંધ થઈ ગયા, ત્યારે મારી બહેન પાસે આત્મહત્યા સિવાય બીજો કોઈ રસ્તો બચ્યો નહોતો.
અને અંતે એ જ ડર સાચો પડ્યો; એક દિવસ તેણે ઝાડ પર લટકીને ફાંસો ખાઈ લીધો.
પરંતુ ગામલોકોની ક્રૂરતા તેની આત્મહત્યા પછી પણ અટકી નહીં. પંચે એવું અમાનવીય ડિસીઝન લીધું કે "નમ્રતા એક ખરાબ કેરેક્ટરવાળી છોકરી હતી અને તેણે ગામની શાખને મિટ્ટીમાં મેળવી દીધી છે." આ જ જડ માનસિકતાને કારણે તેની ડેડ બોડીને યોગ્ય રીતે અગ્નિદાહ પણ આપવા દીધો નહીં.
જિતેન્દ્ર વાત કરતાં કરતાં ભાંગી પડે છે. ડૉ. અવિનાશ પણ સુનમુન થઈ જાય છે. જિતેન્દ્ર કહે છે કે મારી બહેનને એક બ્રાઈડ (Bride) બનવાના સપના હતા, મેરેજ લાઈફ (Marriage life) અને મેરેજ સુખ ભોગવવાના સપના હતા.
જ્યારે નમ્રતા જીવતી હતી, ત્યારે આ આખા ગામે મળીને તેની પળેપળ કતલ કરી હતી. તેની લાચારી અને આંસુઓની કોઈને કદર નહોતી, ઉલટાનું તેની સાથે ભયાનક ના-ઈન્સાફ કરવામાં આવ્યો. હદ તો ત્યારે થઈ જ્યારે તેના મૃત્યુ પછી પણ આ નરાધમોનું મન ન ભરાયું; હિન્દુ શાસ્ત્રો અને વિધિ પ્રમાણે તેની દેહને અગ્નિ સંસ્કાર પણ ન આપવા દીધો. એક દીકરીને અંતિમ વિદાયનું સન્માન પણ ન મળ્યું.
પરંતુ જે આગ તેના ચિતામાં ન પ્રગટી, તે આગ હવે તેની આત્મામાં સળગી રહી હતી. ગામલોકોની એ ધૃણા, તિરસ્કાર અને અન્યાયના બોજ નીચે દબાયેલી નમ્રતા હવે એક ભયાનક, અતૃપ્ત પ્રેત આત્મા બની ગઈ હતી. તેના મનમાં હવે માત્ર ભયાનક ગુસ્સો અને નફરત હતા. જે સમાજે તેને જીવતે જીવ મારી નાખી, હવે એ જ સમાજ પાસે પોતાનો બદલો લેવા માટે તે એક ભયાનક સાયા તરીકે પાછી ફરી હતી. તેની શરૂઆત થઈ ગઈ હતી..
નમ્રતા હવે એ છોકરાઓ પાછળ પડી હતી જેમણે તેના પર ખોટો આરોપ લગાવ્યો હતો. જે છોકરાઓના કહેવાથી આખી વાત વંટોળ બની હતી, તેમનો બદલો લેવાની રીત બહુ જ ક્રૂર હતી.
· છોકરાઓની હાલત: એ છોકરાઓ ગામની સીમમાં લોહીલુહાણ હાલતમાં મળી આવ્યા. તેમના શરીર પર એવા નિશાન હતા જાણે કોઈએ તેમને જીવતે જીવ ચીરી નાખ્યા હોય. તેમની આંખોમાં એવો ભય હતો કે જાણે મરતા પહેલા તેમણે સાક્ષાત કાળ જોયો હોય. જે જીભથી તેમણે જૂઠું બોલીને નમ્રતાને બદનામ કરી હતી, તે જીભ તેમના મોઢામાં નહોતી.
· ડૉક્ટરનો અંજામ: જે ડૉક્ટરે પેલા છોકરાઓના દબાણમાં આવીને કે પૈસાની લાલચમાં ખોટો રિપોર્ટ બનાવ્યો હતો, તેની હાલત તો વર્ણવવી પણ મુશ્કેલ હતી. ડૉક્ટર પોતાની કેબિનમાં જ મરેલી હાલતમાં મળ્યો. જે હાથે તેણે ખોટી સહી કરીને નમ્રતાની જિંદગી બરબાદ કરી હતી, તે હાથ તેના શરીરથી અલગ કરી નાખવામાં આવ્યો હતો. તેની આસપાસ એ જ ખોટા રિપોર્ટના ટુકડા લોહીથી ખરડાયેલા પડ્યા હતા.
ગામના પંચના સભ્યોની હાલત: જે પંચે નમ્રતાને 'ખરાબ ચરિત્ર' કહીને તેને અગ્નિદાહ આપવા નહોતો દીધો, તે પંચના સભ્યો એક પછી એક રહસ્યમય રીતે મરવા લાગ્યા. કોઈનો મૃતદેહ ગામના એ જ ઝાડ પર લટકતો મળ્યો જ્યાં નમ્રતાએ ફાંસો ખાધો હતો, તો કોઈની જીભ કાપેલી હાલતમાં મળી – જાણે નમ્રતાએ તેમને એ જ જીભની સજા આપી હોય જેણે તેને કલંકિત કરી હતી.
ગામમાં ફેલાયેલો ફફડાટ: આખું ગામ હવે સ્મશાન જેવું બની ગયું હતું. સૂરજ આથમતા જ લોકો ઘરોમાં કેદ થઈ જતા. રાતના અંધારામાં નમ્રતાના ઝાંઝરનો અવાજ અને તેનું રુદન સંભળાતું, જે હવે હસવાના અવાજમાં બદલાઈ જતું.
ગામમાં નમ્રતાનો એવો ખોફ છવાયો કે ચારેબાજુ મોતનું તાંડવ જોઈ લોકોના શ્વાસ અધ્ધર થઈ ગયા. આ ક્રૂરતાથી બચવા ગામલોકોએ એક તાંંત્રિકને બોલાવ્યો, પણ નમ્રતાના અન્યાયની આગ એટલી પ્રબળ હતી કે તાંત્રિક પણ તેની સામે લાચાર હતો. તેની શક્તિઓ નમ્રતાના આક્રોશ સામે ટકી ન શકી.
હાર માનીને તાંત્રિકે રસ્તો બતાવ્યો કે, જે ઝાડ પર નમ્રતાએ પોતાનો જીવ આપ્યો હતો, તેની આસપાસ શક્તિશાળી મંત્ર કવચ બનાવો અને તેને બાંધવા માટે શિવનું ત્રિશૂળ લટકાવી દો.
પણ અહીં એક બહુ મોટો અને હૃદય ચીરી નાખે તેવો સવાલ ઊભો થાય છે: "આ તે કેવો ન્યાય?" જે ભગવાન નમ્રતા પર થતા અત્યાચારો વખતે મૌન રહ્યા, જે ભગવાને તેને જીવતે જીવ કોઈ રસ્તો ન બતાવ્યો અને જે શિવના શરણમાં તેને ન્યાય મળવો જોઈતો હતો, આજે એ જ ભગવાન અને એ જ ત્રિશૂળનો ઉપયોગ એક પીડિત દીકરીની આત્માને 'કેદ' કરવા માટે કરવામાં આવ્યો. જે શક્તિએ તેને બચાવવી જોઈતી હતી, તે જ શક્તિ હવે તેને અન્યાય સામે લડતી રોકવા માટે વપરાઈ રહી હતી. આ ખરેખર ન્યાય નથી, પણ એક બીજો ભયાનક અન્યાય છે.
વાતાવરણમાં એક અજીબ શાંતિ હતી, પણ એ શાંતિને ચીરતા ડૉ. અવિનાશનો અવાજ ગુંજી ઉઠે છે. અત્યાર સુધી નમ્રતાની પીડા સાંભળીને સુનમુન થઈ ગયેલા ડૉક્ટર અચાનક આવેશમાં આવી જાય છે અને પોતાની બુલંદ અવાજમાં આદેશ આપે છે: "ચાલો, હવે આપણે તેને બચાવી લઈએ!"
હવે ડૉ. અવિનાશ અને તેની ટીમ ત્યાં પહોંચે છે. જિતેન્દ્રએ પહેલાથી જ પોતાના ગુંડાઓને કહી રાખ્યું હતું કે શું કરવાનું છે. પણ બધું જ એટલું આસાનીથી થાય તો શું જોઈએ? જાણે પહેલા તાંત્રિકને ખબર હતી કે આ લોકો આવશે, એટલે તેણે પહેલાથી જ તેના માટે પ્લાન કરી રાખ્યો હતો. જેવા જિતેન્દ્રના ગુંડા તાંત્રિકને મારવા ગયા, તે તાંત્રિકની શક્તિથી જગ્યા ઉપર જ જકડાઈ ગયા અને તેઓના હાથ પણ ઊંધા થઈ ગયા. આ કોઈ અત્યંત ખતરનાક મેલી વિદ્યા હતી.
મેદાનમાં હવે હથિયારો નહીં પણ મંત્રોની શક્તિ અને અદ્રશ્ય તાકાતનો ખેલ શરૂ થયો હતો. ડૉ. અવિનાશની નજર અચાનક એ ઝાડ તરફ જાય છે અને તેની આંખો ફાટી જાય છે. નમ્રતાનો આત્મા ત્યાં એક અત્યંત અજીબ અને ભયાનક શક્તિશાળી ઘેરામાં કેદ હતો. તાંત્રિકે પોતાની મેલી વિદ્યાના જોરે નમ્રતાને એવા ચક્રવ્યૂહમાં બાંધી દીધી હતી કે તે ત્યાંથી હલી પણ શકતી નહોતી.
પોતાના અહંકાર અને શક્તિના જોરે ડૉ. અવિનાશ એ અદ્રશ્ય દીવાલ એટલે કે 'ઘેરા'ને તોડવાની કોશિશ કરે છે. તેને લાગે છે કે તે તેને આઝાદ કરાવી દેશે, પણ જેવો તે એ ઘેરાને અડવા જાય છે, ત્યાં જ એક પ્રચંડ ઉર્જાનો વિસ્ફોટ થાય છે. એ ઘેરાની અકલ્પનીય શક્તિ ડૉ. અવિનાશને એક કાગળના ટુકડાની જેમ ફંગોળી દે છે. તે હવામાં ફંગોળાઈને દૂર ફેંકાય છે.
વાતાવરણમાં એક અજીબ અટ્ટહાસ્ય ગુંજી ઉઠ્યું. તાંત્રિકે પોતાની લાકડી જમીન પર પછાડી અને બધાની સામે એક ભયાનક સત્ય સ્વીકાર્યું. તેણે ડૉ. અવિનાશ અને જિતેન્દ્રની આંખોમાં આંખ મિલાવીને કહ્યું:
"મેં નમ્રતાને આ ઘેરામાં કોઈ ગામની શાંતિ માટે કેદ નથી કરી! તેની આત્મા અત્યારે અન્યાયની આગમાં સળગી રહી છે અને તેની શક્તિ અત્યારે પરાકાષ્ઠાએ છે. આટલી પ્રચંડ શક્તિ સામાન્ય રીતે જોવા નથી મળતી... અને હું આ શક્તિને પામવા માંગુ છું!"
"ડૉ. અવિનાશના મનમાં ફાળ પડી; તેઓ સમજી ગયા કે જો આ તાંત્રિક નમ્રતાની દિવ્ય શક્તિ હડપવામાં સફળ રહ્યો, તો તે અજેય બની જશે અને આખું ગામ તેના અત્યાચારની આગમાં હોમાઈ જશે. સમય ગુમાવ્યા વગર, અવિનાશે પોતાની પાસે રહેલું નાનું ચાકૂ કાઢ્યું અને પૂરી તાકાતથી તાંત્રિક પર હુમલો કર્યો. પરંતુ અફસોસ! તાંત્રિકની માયાવી શક્તિ સામે તેમનો આ વાર ખાલી ગયો. હવે તાંત્રિકની આંખોમાં લોહી ઉતરી આવ્યું. ક્રોધિત થઈને તેણે પોતાની કાળી શક્તિનો એવો પાશ ફેંક્યો કે ડૉ. અવિનાશનો શ્વાસ રૂંધાવા લાગ્યો. અવિનાશ તરફડિયાં મારી રહ્યા હતા અને તાંત્રિકના અટ્ટહાસ્યથી આખું વાતાવરણ ધ્રૂજી ઉઠ્યું."
ડૉ. અવિનાશને પોતાની નજર સામે જ દમ તોડતા જોઈને નમ્રતાનો ગુસ્સો સાતમા આસમાને પહોંચી જાય છે. અચાનક જ વાતાવરણ પલટાય છે અને એક ભયાનક અવાજ સાથે ધૂળની ડમરીઓ ઉડવા લાગે છે. ચારેબાજુ અંધકાર જેવું છવાઈ જાય છે. થોડીવાર પછી જ્યારે ધૂળ શાંત થાય છે અને વાતાવરણ સ્પષ્ટ થાય છે, ત્યારે તાંત્રિકની આંખો ફાટી જાય છે—તે જુએ છે કે નમ્રતા હવે તેની કેદમાં નથી, તે આઝાદ થઈ ગઈ છે!
"જે સાંકળોમાં તાંત્રિકે નમ્રતાને જકડી રાખી હતી, તે સાંકળો હવે પીગળીને રાખ થઈ ગઈ હતી. ધૂળની ડમરીઓ હટતા જ તાંત્રિકની નજર સામે જે દ્રશ્ય હતું, તે જોઈને તેના ગળામાંથી ચીસ પણ નીકળી શકી નહીં. નમ્રતા હવે સાક્ષાત્ કાળ બનીને તેની સામે હવામાં લટકી રહી હતી.
તેનો ચહેરો સ્મશાનની રાખ જેવો સફેદ અને ફિક્કો પડી ગયો હતો, જેના પર લોહી જેવી લાલ નસો જાળાની જેમ ઉભરી આવી હતી. તેની આંખોના ડોળા સાવ સફેદ થઈ ગયા હતા અને તેની અંદરથી લોહી જેવું લાલ તેજ નીકળતું હતું, જે સીધું તાંત્રિકની આત્માને ચીરી રહ્યું હતું. તેના હોઠ કાળા પડી ગયા હતા અને તેમાંથી નીકળતી ગંદી લાળ તેના ગળા સુધી ઉતરી રહી હતી.
તેના વાળ હવે માત્ર વાળ નહોતા, પણ જાણે હવામાં જીવતા હોય તેમ ફૂંફાડા મારતા કાળા નાગની જેમ લહેરાઈ રહ્યા હતા. તેના હાથની આંગળીઓ ખેંચાઈને એક-એક ફૂટ લાંબી થઈ ગઈ હતી અને તેના નખ કોઈ કાટ ખાધેલા લોખંડના ખંજર જેવા અણીદાર અને કાળા હતા. સૌથી ભયાનક તો એ હતું કે તેના પગ પંજાથી સાવ ઊંધા વળી ગયા હતા અને તે જમીનથી થોડી ઉપર હવામાં અધ્ધર રહીને તાંત્રિક તરફ સરકી રહી હતી.
તેના ગળામાંથી એક એવો વિચિત્ર, ઘરઘરાટીભર્યો અને રાક્ષસી અવાજ નીકળતો હતો, જાણે હજારો આત્માઓ એકસાથે કણસતી હોય. તાંત્રિક જે અત્યાર સુધી કાળી શક્તિનો સ્વામી હતો, તે હવે આ ભયાનક દ્રશ્ય જોઈને પથ્થર જેવો જડ થઈ ગયો હતો..
નમ્રતા જાણે કોઈ અમાનવીય શક્તિના વશમાં હોય તેમ, ગુરુત્વાકર્ષણને ફગાવી હવામાં વીજળીની ઝડપે ઉછળી. તેના ચહેરા પર લોહીની તરસ હતી. સેકન્ડોમાં જ તેણે તાંત્રિકના ગળાને પોતાની લોખંડી પકડમાં જકડી લીધું. તાંત્રિક કંઈ સમજે એ પહેલાં તો નમ્રતાએ તેના નખથી તાંત્રિકની છાતીને ચીરી નાખી અને ધબકતું જીવંત હૃદય બહાર ખેંચી કાઢ્યું.
નમ્રતાના હાથોમાંથી ગરમ લોહીની ધારાઓ વહેવા લાગી, જાણે રક્તની નદી વહી રહી હોય! કોઈ રાક્ષસી આનંદ સાથે તે એ ગરમ, તાજું લોહી પીવા માંડી. તેના મોઢા અને કપડાં લોહીથી લથપથ હતા. આ નજારો જોઈને તેના ભાઈ જીતેન્દ્રના શ્વાસ અધ્ધર થઈ ગયા; તેના પગ ધ્રૂજવા લાગ્યા અને રુંવાડા ઉભા થઈ ગયા. તેને પોતાની નજર સામે પોતાની બહેન નહીં, પણ સાક્ષાત્ કાળ દેખાઈ રહ્યો હતો. નમ્રતા હજી પણ અટકી નહોતી; તે એક વહેશી પિશાચની જેમ તાંત્રિકના દેહને ફંફોસી રહી હતી અને અતૃપ્ત તરસ સાથે તેનું લોહી ગટગટાવી રહી હતી.
તાંત્રિક હવે નિર્જીવ થઈ ચૂક્યો હતો, પણ નમ્રતાનો ક્રોધ અને તરસ હજી શાંત થયા નહોતા. તે પાગલપણાની હદ વટાવી ચૂકી હતી. બરાબર એ જ સમયે ડો. અવિનાશ ધીમે ડગલે આગળ વધ્યા. તેમના ચહેરા પર ડર અને ચિંતાનું મિશ્રણ હતું. તેમણે અત્યંત કરુણા અને પ્રેમથી નમ્રતાને સાદ પાડ્યો, "નમ્રતા... શાંત થઈ જા . જો, એ તાંત્રિક મરી ગયો છે! હવે બસ કર!"
પરંતુ નમ્રતાના કાનમાં હવે કોઈ માનવીય અવાજ સંભળાતો નહોતો. તે દુનિયાથી સાવ અલિપ્ત હતી. તે હજી પણ તાંત્રિકના નિર્જીવ શરીર પર પાશવી રીતે ઘા કરી રહી હતી, જાણે તેનો જીવ લેવાથી પણ તેની તરસ છિપાઈ ન હોય. ડોક્ટરની કાકલૂદીની તેના પર કોઈ અસર નહોતી; તેનું મોઢું લોહીથી ખરડાયેલું હતું અને તે અતૃપ્ત રાક્ષસીની જેમ તાંત્રિકનું લોહી પીવામાં મશગૂલ હતી.
તારો આ ક્રોધ... આ તારી આંખોમાં દેખાતી નફરત જ સાબિત કરે છે કે તું મને આજે પણ કેટલો પ્રેમ કરે છે. મને માફ કરી દે, કારણ કે મને હવે બધી જ ખબર પડી ગઈ છે કે તારી પર શું વીતી હતી. તારા ભાઈ જીતેન્દ્રએ આજે મને તારા એ દરેક આંસુઓનો હિસાબ આપી દીધો છે."
(અવિનાશનો અવાજ ગળગળો થઈ જાય છે, તેની આંખોમાં પસ્તાવાની ભીનાશ ઉતરી આવે છે...)
"જો તો ખરી, પેલો નાનકડો જીતેન્દ્ર આજે કેટલો મોટો થઈ ગયો છે! એ આજે મારી સાથે અહીં તને ફરી પાછી મેળવવા, તને બચાવવા આવ્યો છે. શું તને આપણો પેલો વીતેલો સમય જરા પણ યાદ નથી આવતો? હું જ્યારે થાકીને ઘરે આવતો, ત્યારે તારો એ હસતો ચહેરો અને તારું સજી-ધજીને મારી રાહ જોવું... તારા હાથના સ્વાદિષ્ટ ભોજનની એ સુગંધ... અને આપણે એકબીજાની આંખોમાં ખોવાઈ જતા એ પળો... શું આ બધું જ તારા હૃદયમાંથી ભૂંસાઈ ગયું છે?"
ડૉ. અવિનાશની આ પ્રેમભરી વાતો સાંભળીને નમ્રતાનો ક્રોધ ધીમે-ધીમે શાંત પડવા લાગે છે.
"સરપંચ આ દ્રશ્ય જોઈને પોતાની જાતને ખૂબ જ કોસે છે અને નમ્રતા પાસે વર્ષો પહેલાં થયેલી ભૂલની માફી માંગે છે."
(ડૉ. અવિનાશ ધ્રૂજતા હાથે ધીમેથી નમ્રતાનો હાથ પોતાના હાથમાં લે છે. તેની આંખોમાં આંખ પરોવીને, જાણે દુનિયાભરનું દર્દ અને પ્રેમ એકસાથે ઠાલવતા હોય તેમ ગળગળા અવાજે કહે છે...)
"નમ્રતા... હવે તું આ બધા જ બંધનોમાંથી મુક્ત થઈ શકે છે. જો, તારી વર્ષોની એ તડપ અને બધી જ આશાઓ આજે પૂરી થઈ છે. જે સરપંચ સામે તારે લડવું હતું, એ જ સરપંચે આજે તારી સામે ઝૂકીને માફી માંગી લીધી છે.
હું દિલથી જાણું છું કે તારા માટે આ બધું સ્વીકારવું જરાય સરળ નથી... આટલા જખમો પછી ફરી હસવું સહેલું નથી. પણ... તેં જ તો એકવાર મને કહ્યું હતું ને, કે વિધિના લેખ એવા છે કે આપણે હવે ક્યારેય સાથે નથી રહી શકીએ તેમ... શું આજે એ જ ક્ષણ આવી ગઈ છે?"
(નમ્રતાની આંખોમાંથી અશ્રુધારા વહી રહી છે, તેનો અવાજ થોડો ધ્રૂજી રહ્યો છે, પણ તેના ચહેરા પર એક અજીબ પ્રકારનો સંતોષ અને મુક્તિનો ભાવ છે...)
નમ્રતા: "અવિનાશ... મારી નિયતિએ મારી સાથે કેવો વિચિત્ર ખેલ ખેલ્યો છે! જ્યારે હું જીવતી હતી, ત્યારે એક ડૉક્ટરની ખોટી જુબાનીએ મને દુનિયાની નજરમાં ગુનેગાર બનાવી દીધી... અને આજે જુઓ, એક ડૉક્ટરના પ્રેમે જ મને આ અન્યાયી દુનિયામાંથી મુક્તિનો માર્ગ બતાવ્યો છે.
મને આજે પણ યાદ છે, જ્યારે મેં તમને પહેલીવાર જોયા હતા ત્યારે જ મને તમારી અંદર એક અનોખી અને પવિત્ર ઊર્જાનો અહેસાસ થયો હતો. તમારી વાતો, તમારા કામ પ્રત્યેની તમારી નિષ્ઠા અને એ અડગ ભાવના... મને ખબર જ ના પડી કે હું ક્યારે તમારી થઈ ગઈ, ક્યારે તમારા પ્રેમમાં ડૂબી ગઈ!
તમારી સાથે વિતાવેલી એ દરેક પળમાં હું એ ભૂલી ગઈ હતી કે આપણું મિલન તો આ જનમમાં ક્યારેય શક્ય જ નહોતું... પણ હું બહુ ખુશ છું, અવિનાશ. તમે મને આટલા ઓછા સમયમાં એ બધી જ ખુશીઓ આપી દીધી છે, જે કદાચ હું આખી જિંદગી જીવતી રહી હોત તો પણ મને ક્યારેય ના મળી હોત."
(નમ્રતા અત્યંત મક્કમતાથી પણ ભારે હૈયે ડૉ. અવિનાશનો હાથ પોતાના હાથમાંથી છોડાવે છે. તેની આંખોમાં વિદાયની વેદના હોવા છતાં, અવિનાશના સુખ માટે ચહેરા પર એક સ્મિત લાવવાનો પ્રયત્ન કરે છે...)
નમ્રતા: "બસ અવિનાશ... હવે આ હાથ છોડવાનો સમય આવી ગયો છે. હવે તમારે મારો નહીં, પણ જિંદગીની સફરમાં કોઈ બીજાનો હાથ પકડવાનો છે. ડૉ. અનિતા ખરેખર આ દુનિયાની સૌથી નસીબદાર સ્ત્રી હશે, જેને તમારો સાથ અને આટલો પવિત્ર પ્રેમ મળશે. એના સાથમાં તમારી બાકીની જિંદગી ખુશીથી વિતાવજો."
અચાનક, આકાશમાંથી એક અલૌકિક અને દિવ્ય પ્રકાશ પુંજ ઉતરી આવે છે. નમ્રતાના ચહેરા પર એક પવિત્ર સ્મિત છે અને જોતજોતામાં તે એ તેજસ્વી પ્રકાશમાં વિલીન થઈ જાય છે. વર્ષોથી છવાયેલો એ અંધકાર અને ડર હંમેશા માટે દૂર થાય છે અને એક સોનેરી, આશાભરી નવી સવારનો સૂરજ ઊગે છે...)
હવે આ ગામમાં કોઈ 'ચુડેલ'નો પડછાયો પણ રહ્યો નથી; ત્યાં હવે માત્ર ખુશીઓ અને એક ઉજ્જવળ ભવિષ્યની મહેક છે. ડૉ. અવિનાશની આંખોમાં નમ્રતાને ખોયાનું અસહ્ય દુઃખ છે, પણ એ આંસુઓની પાછળ એક ડૉક્ટર તરીકેનો ગર્વ અને અજીબ સંતોષ પણ છવાયેલો છે. તેમણે માત્ર એક દર્દીને નહીં, પણ એક અતૃપ્ત આત્માને પણ તેના દર્દમાંથી મુક્તિ અપાવી છે.
બીજી તરફ, જિતેન્દ્રની આંખો પણ ભીની છે, પણ તેનું હૃદય આજે હળવું ફૂલ છે. તેને સંતોષ છે કે આટલા વર્ષોની વેદના પછી આજે તેની બહેનને સાચો ઇન્સાફ મળ્યો છે. નમ્રતા હવે એક ભયાનક પડછાયો નથી, પણ આકાશમાં ચમકતો એક મુક્ત તારો બની ગઈ છે.
નમ્રતાની મુક્તિ પછી, ડૉ. અવિનાશના ટ્રાન્સફરનો ઓર્ડર પણ આવી જાય છે. તેઓ ભારે હૈયે પણ શાંત ચિત્તે પોતાનો સામાન પેક કરે છે. હોસ્પિટલમાંથી બહાર નીકળતી વખતે તેઓ એકવાર પેલા જૂના વૃક્ષ તરફ નજર કરે છે, જ્યાં ક્યારેક નમ્રતાનો વાસ હતો. આજે એ વૃક્ષ પણ શાંત છે, જાણે એ પણ ડૉક્ટરનો આભાર માની રહ્યું હોય...)
ડૉ. અવિનાશ જ્યારે સ્ટેશન તરફ રવાના થાય છે, ત્યારે આખું ગામ રસ્તા પર ઉતરી આવે છે. ગામના દરેક વ્યક્તિની આંખોમાં ડૉક્ટર માટે માન અને આભારની લાગણી છે. જેમણે ક્યારેક ડરના માર્યા બારીઓ બંધ કરી દીધી હતી, તે જ ગામવાસીઓ આજે ડૉક્ટરને સ્ટેશન સુધી વળાવવા આવે છે.
રેલવે સ્ટેશનનું એ જ જૂનું પ્લેટફોર્મ, એ જ પાટા અને એ જ હવાની લહેરખી... પણ આજે બધું જ બદલાયેલું હતું. ડૉ. અવિનાશ પ્લેટફોર્મની કિનારે ઊભા રહીને દૂર ક્ષિતિજ તરફ જોઈ રહ્યા હતા, જ્યાંથી બે વર્ષ પહેલાં તેમની આ સફર શરૂ થઈ હતી. તેમની યાદોના પટલ પર જૂના દ્રશ્યો કોઈ ફિલ્મની જેમ તરી આવ્યા.
તેમણે પાસે ઊભેલા પોતાના ખાસ મિત્ર તરફ જોયું. અવિનાશનો અવાજ ભીનો હતો અને ગળામાં એક ડૂમો બાઝ્યો હતો.
ડૉ. અવિનાશ: તમને યાદ છે? બરાબર બે વર્ષ પહેલાં હું આ જ ટ્રેનમાંથી, આ જ પ્લેટફોર્મ પર ઉતર્યો હતો... અને તમે મને લેવા આવ્યા હતા. આજે એ પળ આંખો સામે જીવંત થઈ રહી છે. હવે સમજાય છે કે નિયતિએ મને અહીં કેમ મોકલ્યો હતો. કદાચ ઈશ્વર ઈચ્છતો હતો કે આ ગામને એ ભયાનક ભૂતકાળમાંથી મુક્તિ મળે અને નમ્રતાને એનો ખોવાયેલો ઇન્સાફ. હું તો નિમિત્ત માત્ર હતો, બાકી આ બધું તો વિધિના લેખ હતા."
તેટલામાં જ દૂરથી ટ્રેનનો કરુણ છતાં મક્કમ હોર્ન સંભળાયો. ટ્રેન ધીમે ધીમે પ્લેટફોર્મ પર આવીને ઊભી રહી, જાણે અવિનાશને પોતાની સાથે લઈ જવા આતુર હોય. અવિનાશે મોનાર્કને મજબૂત રીતે ગળે લગાડ્યો—એ આલિંગનમાં વર્ષોની મિત્રતા, સાથ અને એક અકથ્ય વેદનાનો સંગમ હતો. બંનેની આંખોના ખૂણા ભીના હતા, પણ એ આંસુમાં હાર નહીં, પણ એક જીતનો સંતોષ હતો.
ભીની આંખોમાં એક હળવું, પવિત્ર સ્મિત લાવીને ડૉ. અવિનાશ ટ્રેનમાં ચડ્યા. ટ્રેને ગતિ પકડી અને પ્લેટફોર્મ ધીમે ધીમે પાછળ છૂટવા લાગ્યું. બારી બહાર જોતા અવિનાશને એવું લાગ્યું જાણે દૂર આકાશમાં નમ્રતાનો આત્મા એક ચમકતા તારા તરીકે તેમને વિદાય આપી રહ્યો હોય.