अंतर्मन - भाग २ : पहिला ग्राहक आणि १० रुपयांचा अपमान, भीती आणि विश्वासघात
आरशात दिसलेला तो सुटातला माणूस मी नव्हतो. मी होतो फक्त २२ वर्षाचा, बीडच्या लॉजवर राहणारा, खिशात ४३ रुपये असलेला जय.
दुसऱ्या दिवशी सकाळी मी उठलो, तेच फाटके शूज घातले आणि पुण्याच्या कॅम्प एरियात गेलो. माझ्याकडे प्रॉडक्ट नव्हता, कंपनी नव्हती, फक्त एक कल्पना होती - लोकांना कमी वेळात जास्त काम कसं करता येईल हे शिकवायचं.
मी एका दुकानात शिरलो. मालकाला म्हणालो, "सर, मी तुमचा सेल्स २ पट करून देईन, फक्त १० मिनिटे द्या."
तो हसला. त्याने खिशातून १० रुपयांची नोट काढली आणि माझ्या हातावर ठेवली.
"हे घे. तुझ्या मोटिव्हेशनचं पार्सल. जा इथून, आणि कधी परत येऊ नकोस."
त्या १० रुपयांनी माझ्या कानात जोरात वाजवलं. अपमान. पण त्या अपमानात एक गोष्ट कळली - लोकांना ज्ञान नकोय, त्यांना रिझल्ट हवाय.
मी त्या १० रुपयांची चहा घेतली नाही. मी त्या १० रुपयांचा झेरॉक्स काढला - ५० प्रती. प्रत्येक प्रतीवर लिहिलं - "मी तुमचा दिवस वाचवेन. फ्री डेमो. फक्त १० मिनिटे."
आणि मी परत त्याच दुकानात गेलो नाही. मी पुढच्या ४९ दुकानात गेलो.
४९ पैकी ४८ जणांनी हाकललं. पण एक जण थांबला. तो म्हणाला, "ठीक आहे, करून दाखव."
त्या एका ग्राहकाने मला ५०० रुपये दिले. माझे आयुष्यातले पहिले ५०० रुपये. त्या दिवशी खिशात ४३ चे ५४३ झाले नव्हते, तर माझा आत्मविश्वास ४३ वरून ४३ लाख झाला होता.
अंतर्मन हेच सांगत होतं - आरशातला माणूस खोटा नाही, फक्त त्याला वेळ लागेल.
खिशात पहिल्यांदा ५०० रुपये आले की आनंद होईल वाटलं होतं. पण झाला उलटा.
मी लॉजवर आलो. नोट हातात होती. ५०० रुपयांची एकच नोट. मी ती टेबलावर ठेवली आणि तासभर फक्त बघत बसलो.
भीती वाटायला लागली. उद्या जर दुसरा ग्राहक नाही मिळाला तर? परवा? हे ५०० संपले की परत ४३ रुपयांवर?
अंतर्मन पुन्हा बोललं. आरशातला तो सुटातला माणूस म्हणाला - "५०० कमवणं मोठं नाही, ५०० रोज कमवणं मोठं आहे."
त्याच रात्री २ वाजता मी त्या पहिल्या ग्राहकाला, ज्या दुकानदाराने मला ५०० दिले होते, त्याला कॉल केला.
"सर, झोपलात का?"
तो ओरडला, "वेडा आहेस का रात्री २ वाजता?"
मी म्हणालो, "सर, तुमचा सेल आज किती झाला माझ्या आयडियाने?"
तो १० सेकंद शांत राहिला आणि म्हणाला, "१२०० जास्त."
मी म्हणालो, "उद्या तुमच्या ओळखीतल्या ३ दुकानदारांना माझं नाव द्याल का? पैसे नाही घेणार, फक्त नाव."
त्याने सकाळी ३ नावं दिली.
त्या ३ पैकी २ ने परत हाकललं. पण एकाने १००० रुपये दिले.
त्या दिवशी कळलं - बिझनेस म्हणजे प्रॉडक्ट विकणं नाही, बिझनेस म्हणजे एका माणसाचा विश्वास जिंकणं, आणि तो विश्वास दुसऱ्यापर्यंत पोहोचवणं.
खिशात आता १५०० होते. पण खरी कमाई ती ३ नावांची यादी होती.
तीन ग्राहक झाले होते. खिशात १५०० वरून ४००० झाले होते. मला वाटलं आता मी जिंकलो.
आणि नेमका तिथेच मी हरलो.
ज्या पहिल्या दुकानदाराने मला ५०० रुपये दिले होते, त्यानेच माझीच आयडिया घेतली आणि बाजूच्या दुकानदाराला २०० रुपयात शिकवली.
मला कळलं तेव्हा मी त्याच्या दुकानात गेलो. म्हणालो, "सर हे तुम्ही काय केलंत?"
तो म्हणाला, "जय, बिझनेस आहे. तुझ्याकडे कागदावर काही लिहिलंय का? पेटंट आहे का? नाही ना? मग जा."
मी काही बोललो नाही. बाहेर आलो. खूप रडू आलं. पहिल्यांदा वाटलं सगळं सोडून बीडला परत जावं.
त्या रात्री अंतर्मन आरशात आलंच नाही. आरसा रिकामा होता.
मग मी माझीच वही उघडली. त्यात मी लिहिलं होतं - "लोक आयडिया चोरू शकतात, पण मेहनत नाही चोरू शकत."
दुसऱ्या दिवशी मी नवीन वही घेतली. त्यात १० नवीन आयडिया लिहिल्या. जुन्या एका आयडियापेक्षा १० पटीने चांगल्या.
कारण आता कळलं होतं - एक आयडिया चोरीला गेली तर काय झालं? माझ्या डोक्यात रोज नवीन येतात.
त्या दिवशी ४००० रुपये होते, पण शिकवण ४ लाखांची मिळाली - कोणावरही १००% विश्वास ठेवायचा नाही, सिस्टमवर विश्वास ठेवायचा.
