કૈલાસના રહસ્યો : એક રોમાંચક સફર ખંડ ૨ પ્રકરણ : ૧ : શરૂઆત ભૂગોળ એટલે પૃથ્વીનું વર્ણન. વર્ષો સુધી મેં મારા વર્ગખંડની શરૂઆત આ જ પાઠ્યપુસ્તકીય વ્યાખ્યાથી કરી છે. સુરતની એ હાઈસ્કૂલના ચોક અને ડસ્ટરથી ભરેલા વાતાવરણમાં, જ્યાં બપોરના સમયે છતના પંખાના કર્કશ અવાજ વચ્ચે હું નકશા પર લાકડી ફેરવીને વિદ્યાર્થીઓને સમજાવતો કે પૃથ્વી ૨૩.૫ અંશના ખૂણે નમેલી છે. હું તેમને વિજ્ઞાનના તર્ક આપતો કે આ નમન જ ઋતુચક્ર સર્જે છે. પણ આજે, જ્યારે હું પોતે આ રહસ્યમય શિખરની તળેટીમાં, એક અગમ્ય 'શૂન્ય બિંદુ' પર ઊભો છું, ત્યારે મને સમજાય છે કે પૃથ્વી માત્ર નમેલી નથી, તે તો કોઈ પરમ